Dăm
Nghĩa & Ví dụ
1.
danh từ
Mảnh vật liệu thường là tre, gỗ, nhỏ và mỏng.
2.
danh từ
(dùng phụ sau d., trong một số tổ hợp). Mảnh nhỏ vụn.
3.
danh từ
Dăm kèn (nói tắt).
4.
danh từ
Từ chỉ số ước lượng trên dưới năm.
5.
tính từ
(hoặc d.). Có tính ham muốn thú nhục dục quá độ hoặc không chính đáng. Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp
1
Ngữ cảnh sử dụng
- Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng để chỉ số lượng ước lượng, ví dụ "dăm ba người".
- Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Ít phổ biến, thường chỉ xuất hiện trong ngữ cảnh không trang trọng.
- Trong văn chương / nghệ thuật: Có thể xuất hiện để tạo hình ảnh cụ thể hoặc ước lượng, ví dụ "dăm mảnh gỗ".
- Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Thường dùng trong ngành mộc hoặc xây dựng để chỉ mảnh vật liệu nhỏ.
2
Sắc thái & phong cách
- Thường mang sắc thái không trang trọng, gần gũi.
- Phù hợp với khẩu ngữ và văn chương hơn là văn bản chính thức.
- Có thể mang ý nghĩa tiêu cực khi dùng để chỉ ham muốn không chính đáng.
3
Cách dùng & phạm vi
- Nên dùng khi muốn ước lượng số lượng nhỏ hoặc chỉ mảnh vật liệu.
- Tránh dùng trong văn bản chính thức hoặc học thuật.
- Có thể thay thế bằng từ "một vài" khi cần diễn đạt trang trọng hơn.
4
Lưu ý đặc biệt
- Dễ nhầm lẫn với từ "dăm" trong nghĩa tiêu cực, cần chú ý ngữ cảnh.
- Khác biệt với "vài" ở chỗ "dăm" thường chỉ số lượng nhỏ hơn.
- Chú ý cách phát âm để tránh nhầm lẫn với từ khác có âm tương tự.
1
Chức năng ngữ pháp
"Dăm" có thể là danh từ hoặc tính từ. Khi là danh từ, nó thường đóng vai trò chủ ngữ hoặc bổ ngữ trong câu. Khi là tính từ, nó thường làm định ngữ hoặc vị ngữ.
2
Đặc điểm hình thái – cấu tạo
"Dăm" là từ đơn, không có hình thái phức tạp và không kết hợp với phụ từ đặc trưng nào.
3
Đặc điểm cú pháp
Khi là danh từ, "dăm" thường đứng sau các lượng từ hoặc đứng đầu cụm danh từ. Khi là tính từ, "dăm" có thể đứng trước danh từ để làm định ngữ hoặc đứng sau động từ để làm vị ngữ.
4
Khả năng kết hợp ngữ pháp
"Dăm" có thể kết hợp với các lượng từ như "một", "vài" khi là danh từ. Khi là tính từ, nó có thể đi kèm với các danh từ chỉ người hoặc vật.
Chúng tôi sẽ tiếp tục bổ sung câu ví dụ, từ đồng nghĩa trái nghĩa, từ liên quan và các phần mở rộng khác trong thời gian tới
