Đại gia
Nghĩa & Ví dụ
danh từ
(cũ). Dòng họ lớn có tiếng tăm thời trước.
Ví dụ:
Ngày ấy, cả phủ đều kiêng nể đại gia họ Đỗ.
Nghĩa: (cũ). Dòng họ lớn có tiếng tăm thời trước.
1
Học sinh tiểu học
- Trong truyện, làng ai cũng kính nể đại gia họ Nguyễn vì nổi danh từ lâu.
- Ông đồ nói nhà ấy thuộc một đại gia nổi tiếng khắp vùng.
- Đình làng được đại gia họ Trần trông coi từ đời trước.
2
Học sinh THCS – THPT
- Người kể chuyện nhắc đến một đại gia họ Lê, vốn gây dựng uy tín qua nhiều đời.
- Ở phủ huyện, đại gia họ Phạm giữ vai trò đứng mũi chịu sào trong việc tế lễ.
- Trong sử ký địa phương, đại gia họ Vũ được xem là gốc rễ của nhiều chức sắc.
3
Người trưởng thành
- Ngày ấy, cả phủ đều kiêng nể đại gia họ Đỗ.
- Tiếng trống hội vừa dứt, người ta lại râm ran chuyện về đại gia họ Hồ, một thế tộc đã bắc rễ sâu trong vùng.
- Quan tổng lý cũng phải nể mặt đại gia họ Trịnh, vì lời họ vang xa hơn tiếng chiêng trống.
- Nhắc đến bến sông xưa, người già vẫn chỉ tay về ngôi từ đường của đại gia họ Mạc như một dấu mốc của thời thế.
Đồng nghĩa & Trái nghĩa
Nghĩa : (cũ). Dòng họ lớn có tiếng tăm thời trước.
| Từ | Cách sử dụng |
|---|---|
| đại gia | cũ, trang trọng, chỉ dòng họ lớn có tiếng tăm thời xưa Ví dụ: Ngày ấy, cả phủ đều kiêng nể đại gia họ Đỗ. |
| thế gia | trang trọng, cổ kính, chỉ dòng họ có địa vị, quyền thế lâu đời Ví dụ: Ông ấy xuất thân từ một thế gia vọng tộc. |
| danh gia | trang trọng, cổ kính, chỉ dòng họ có tiếng tăm, danh vọng Ví dụ: Cô ấy là con gái của một danh gia vọng tộc. |
Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp
1
Ngữ cảnh sử dụng
- Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Không phổ biến.
- Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Thường xuất hiện trong các tài liệu lịch sử hoặc nghiên cứu về dòng họ, gia tộc.
- Trong văn chương / nghệ thuật: Đôi khi được sử dụng để tạo bối cảnh lịch sử hoặc nhấn mạnh sự uy nghiêm của một dòng họ.
- Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.
2
Sắc thái & phong cách
- Thể hiện sự tôn trọng và uy nghiêm khi nói về một dòng họ lớn.
- Phong cách trang trọng, thường xuất hiện trong văn viết hơn là khẩu ngữ.
3
Cách dùng & phạm vi
- Nên dùng khi muốn nhấn mạnh sự nổi tiếng và quyền lực của một dòng họ trong quá khứ.
- Tránh dùng trong ngữ cảnh hiện đại khi không liên quan đến lịch sử hoặc gia tộc.
4
Lưu ý đặc biệt
- Dễ nhầm lẫn với nghĩa hiện đại của "đại gia" là người giàu có.
- Chú ý ngữ cảnh lịch sử để sử dụng chính xác.
1
Chức năng ngữ pháp
Danh từ, thường làm chủ ngữ hoặc bổ ngữ trong câu.
2
Đặc điểm hình thái – cấu tạo
Là từ ghép, không có phụ từ đặc trưng đi kèm.
3
Đặc điểm cú pháp
Thường đứng ở đầu câu khi làm chủ ngữ hoặc sau động từ khi làm bổ ngữ; có thể làm trung tâm của cụm danh từ, ví dụ: "đại gia nổi tiếng".
4
Khả năng kết hợp ngữ pháp
Thường kết hợp với tính từ (nổi tiếng, giàu có), động từ (là, trở thành), và lượng từ (một, nhiều).
