Chỉ
Nghĩa & Ví dụ
1.
danh từ
Dây bằng sợi xe, dài và mảnh, chuyên dùng để khâu, thêu, may vá.
2.
danh từ
Sợi ngang trên khung cửi hoặc máy dệt; phân biệt với sợi dọc, gọi là canh.
3.
danh từ
Lệnh bằng văn bản của vua, chúa.
4.
danh từ
Đồng cân (vàng).
5.
đại từ
Chị (đã nói đến) ấy.
6.
động từ
Làm cho người ta nhìn thấy, nhận ra cái gì, bằng cách hướng tay hoặc vật dùng làm hiệu về phía cái ấy.
7.
động từ
Làm cho biết, cho thấy được điều cần biết để làm việc gì.
8.
động từ
Nêu cho biết, biểu thị.
9. Từ biểu thị phạm vi được hạn định, không có gì thêm hoặc không có gì, không có ai khác nữa.
Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp
1
Ngữ cảnh sử dụng
- Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng để chỉ dẫn, hướng dẫn hoặc giới hạn phạm vi.
- Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Dùng để biểu thị lệnh, chỉ thị hoặc giới hạn trong các văn bản chính thức.
- Trong văn chương / nghệ thuật: Có thể dùng để tạo hình ảnh hoặc biểu tượng, đặc biệt trong thơ ca.
- Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Dùng trong ngành dệt may để chỉ sợi ngang hoặc trong ngữ cảnh lịch sử để chỉ lệnh của vua, chúa.
2
Sắc thái & phong cách
- Thường mang sắc thái trung tính, có thể trang trọng khi dùng trong văn bản chính thức.
- Khẩu ngữ khi dùng để chỉ dẫn hoặc giới hạn trong giao tiếp hàng ngày.
- Phong cách nghệ thuật khi dùng trong văn chương để tạo hình ảnh.
3
Cách dùng & phạm vi
- Nên dùng khi cần chỉ dẫn, hướng dẫn hoặc giới hạn một phạm vi cụ thể.
- Tránh dùng trong ngữ cảnh không rõ ràng hoặc khi cần diễn đạt chi tiết hơn.
- Có nhiều nghĩa khác nhau, cần chú ý ngữ cảnh để sử dụng đúng.
4
Lưu ý đặc biệt
- Dễ nhầm lẫn với các từ đồng âm khác, cần chú ý ngữ cảnh.
- Khác biệt tinh tế với từ "chỉ" trong nghĩa "chỉ trích" hoặc "chỉ định".
- Để dùng tự nhiên, cần xác định rõ nghĩa và ngữ cảnh trước khi sử dụng.
1
Chức năng ngữ pháp
"Chỉ" có thể là danh từ, đại từ hoặc động từ, tuỳ theo nghĩa và ngữ cảnh sử dụng. Khi là danh từ, nó thường làm chủ ngữ hoặc bổ ngữ; khi là động từ, nó thường làm vị ngữ.
2
Đặc điểm hình thái – cấu tạo
"Chỉ" là từ đơn, không có hình thái biến đổi và không kết hợp với phụ từ đặc trưng nào.
3
Đặc điểm cú pháp
Khi là danh từ, "chỉ" thường đứng sau lượng từ hoặc tính từ; khi là động từ, nó thường đứng trước bổ ngữ hoặc trạng ngữ. "Chỉ" có thể làm trung tâm của cụm danh từ hoặc cụm động từ, ví dụ: "chỉ vàng", "chỉ tay".
4
Khả năng kết hợp ngữ pháp
"Chỉ" có thể kết hợp với danh từ ("chỉ vàng"), động từ ("chỉ ra"), hoặc phó từ ("chỉ có").
Chúng tôi sẽ tiếp tục bổ sung câu ví dụ, từ đồng nghĩa trái nghĩa, từ liên quan và các phần mở rộng khác trong thời gian tới
