Đề thi giữa kì 2 Văn 7 PGD&ĐT Yên Mô (2024-2025)
Phần I. Đọc hiểu
Đọc văn bản sau:
CHÚ RÙA HỌC BAY
Bên bờ sông có một chú Rùa đang ra sức tập bay.
- Cố lên nào… 1, 2, 3… Cố lên…
Một con Chim Sẻ bay ngang qua, thấy thế liền hỏi:
- Anh Rùa ơi, anh đang làm gì thế?
Rùa thở dài đáp:
- Tôi đang tập bay đấy, Chim Sẻ ạ.
Nghe vậy, Chim Sẻ rất ngạc nhiên, hỏi lại Rùa:
- Sao cơ? Chẳng phải anh đã chiến thắng trong cuộc thi chạy với Thỏ đó sao ? Tất cả là nhờ bốn chiếc chân của anh mà.
- Thôi thôi, anh đừng nhắc nữa. Tôi và Thỏ đã thi lại lần nữa. Thỏ không ngủ quên giữa cuộc nữa nên đã dễ dàng thắng tôi. Lần này, khi tập bay được, tôi sẽ quyết đấu một trận nữa với Thỏ.
Chim Sẻ cười:
- Nhưng mà anh đâu có cánh!
Nhưng Rùa vẫn không lay chuyển.
- Bất kể thế nào tôi cũng phải học bay cho bằng được, Chim Sẻ ạ!
Chim Sẻ lại nói:
- Nhưng anh đâu có cánh thì làm sao mà bay được, tôi khuyên anh nên từ bỏ ý định đó đi thì hơn. Thôi, tôi đi chơi đây!
Chim Sẻ bỏ đi rồi, Rùa đi kiếm về rất nhiều lông chim, may cho mình một đôi cánh tuyệt đẹp. Nó ra sức tập luyện, nhưng đã mấy ngày trôi qua mà vẫn không có gì tiến triển. Rùa nghĩ:
- Thế này không ổn. Mình phải đi mời thầy về dạy mới được.
Ngày hôm sau, Rùa lên đường đi tìm thầy dạy bay. Ròng rã mấy ngày, nó đi đến một vách núi cheo leo, hi vọng sẽ tìm được thầy.
Một hôm, Rùa đi tới một vách đá, đột nhiên có một đôi cánh lớn liệng qua. Rùa ta vô cùng ngưỡng mộ, nghĩ bụng:
- Đây chính là người thầy mà mình đang tìm kiếm.
Rùa liền hét to:
- Đại Bàng ơi, xin hãy dạy tôi bay với!
Đại Bàng ân cần nhắc nhở Rùa:
- Tôi và Rùa không giống nhau. Rùa không có cánh, làm sao mà bay được!
Rùa cầm ra đôi cánh tự làm, liên tục xin:
- Đại Bàng xem, tôi có cánh rồi đây này. Xin anh hãy nhận tôi làm đồ đệ đi.
Đại Bàng đành phải chấp nhận lời thỉnh cầu của Rùa.
- Thôi được, nếu Rùa đã quyết thì tôi sẽ giúp. Nhưng tôi không chắc là Rùa sẽ bay được đâu nhé!
Rùa tự lắp thêm đôi cánh, Đại Bàng nhấc bổng Rùa lên, bay cao hơn những ngọn cây. Rùa thích quá reo lên:
- A ha! Mình sắp biết bay rồi!
Đang bay trên không trung thì Đại Bàng bỏ Rùa ra. Rùa ta giống như diều đứt dây, rơi tự do xuống, mặc cho Rùa cố gắng vỗ đôi cánh tới tấp nhưng không ăn thua gì.
- Cứu với! Ai cứu tôi với…
Rùa rơi thẳng xuống một tảng đá to, khiến cho mai Rùa bị vỡ rạn.
Kể từ đó, trên mai của Rùa có những vết rạn ngang dọc, đó là dấu tích của lần Rùa học bay với Đại Bàng.
(Truyện “Chú Rùa học bay", trang 3, NXB Thông tin)
Văn bản “Chú Rùa học bay" thuộc thể loại truyện dân gian nào?
Dựa vào đặc điểm nhân vật, tình huống truyện và bài học được gửi gắm để xác định thể loại văn bản.
Thể loại: truyện ngụ ngôn
Để tập bay, Rùa đã chuẩn bị những gì?
Đọc kĩ các chi tiết miêu tả những việc Rùa thực hiện để chuẩn bị cho việc tập bay.
Rùa đã chuẩn bị:
- Kiếm về rất nhiều lông chim
- May cho mình một đôi cánh tuyệt đẹp.
- Ra sức tập luyện, mời thầy về dạy…
Phân tích tác dụng của dấu chấm lửng được sử dụng trong câu: Cố lên nào… 1, 2, 3… Cố lên…
Dựa vào vị trí và ngữ cảnh sử dụng dấu chấm lửng để xác định tác dụng đối với nhịp điệu và ý nghĩa câu văn.
- Dấu chấm lửng trong câu: “Cố lên nào… 1, 2, 3… Cố lên…”
- Tác dụng:
+ Làm dãn nhịp điệu cho câu văn, khiến câu chuyện sống động, hấp dẫn người đọc người nghe.
+ Thể hiện dụng ý của tác giả dân gian: khích lệ, động viên.
Bài học sâu sắc nhất em rút ra được từ văn bản trên là gì?
Suy ngẫm về hành động, suy nghĩ và kết quả của nhân vật để rút ra bài học có ý nghĩa khái quát.
Bài học tâm đắc rút ra:
+ Tài sản lớn nhất của mỗi người chính là năng lực thực tế của bản thân
+ Mỗi người sinh ra đều có những năng lực riêng, khác nhau, hãy luôn cố gắng sống là chính mình
+ Hãy phát huy hết sở trường, ưu thế của mình, tự đi trên con đường riêng của mình
Phần II. Viết
Viết bài văn nghị luận bày tỏ quan điểm của em về vấn đề: “Bảo vệ môi trường là bảo vệ cuộc sống của chúng ta”.
Vận dụng kiến thức về văn nghị luận xã hội để giải thích vấn đề, phân tích vai trò của môi trường, nêu thực trạng, hậu quả, giải pháp và bài học hành động.
1. Giới thiệu vấn đề nghị luận: Bảo vệ môi trường là bảo vệ cuộc sống của chúng ta.
2. Triển khai vấn đề nghị luận:
* Giải thích: - “Môi trường”: là toàn bộ vật chất, yếu tố tự nhiên và nhân tạo bao quanh, tác động trực tiếp đến cuộc sống của con người.
- “Bảo vệ môi trường”: những hành động được thực hiện nhằm tránh các tác động xấu đến môi trường, đảm bảo sự tồn tại và phát triển lành mạnh của môi trường trong tự nhiên.
*Tại sao phải bảo vệ môi trường?
-Môi trường có vai trò rất lớn đối với sự sống của con người
+ Môi trường khí quyển mang đến bầu không khí trong lành, giúp con người hô hấp, duy trì sự sống.
+ Môi trường nước cung cấp lượng nước cần thiết để con người sinh hoạt hàng ngày, phục vụ lao động, sản xuất.
+ Rừng giúp cân bằng hệ sinh thái, ngăn lũ, xói mòn, điều hòa khí hậu, thanh lọc không khí.
+ Đất cung cấp nơi ở, nơi trồng trọt chăn nuôi, phát triển kinh tế…
+ Các mỏ khoáng sản tự nhiên cung cấp lượng khoáng sản phục vụ sản xuất.
→ Môi trường và con người có mối quan hệ mật thiết với nhau: môi trường được bảo vệ thì đời sống của tự nhiên và con người được đảm bảo.
*Thực trạng môi trường đang bị ô nhiễm
+ Hàng ngàn tấn rác thải thải ra mỗi ngày.
+ Các nhà máy xả khói, nước thải một cách bừa bãi, thiếu khoa học dẫn đến ô nhiễm không khí, ô nhiễm nguồn nước.
+ Lạm dụng các chất hoá học như thuốc diệt cỏ, thuốc trừ sâu,… khiến đất đai bị phá huỷ bạc màu.
* Hậu quả:
+ Biến đổi khí hậu, xuất hiện những hiện tượng thời tiết bất thường: lũ lụt, hạn hán, mưa axit.
+ Mất cân bằng hệ sinh thái, nhiều loài động, thực vật phải đối mặt với nguy cơ tuyệt chủng.
+ Ảnh hưởng trầm trọng đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống con người.
* Khẳng định giải pháp bảo vệ môi trường là bảo vệ cuộc sống của chúng ta.
- Tuyên truyền nâng cao ý thức bảo vệ môi trường.
- Nhà nước đưa ra những quy định và xử lí kịp thời những hành vi vi phạm gây ảnh hưởng đến môi trường.
- Khuyến khích sử dụng phương tiện giao thông công cộng thay cho phương tiện cá nhân.
- Sử dụng tiết kiệm các nguồn tài nguyên.
- Phát hiện, phản ánh và phê phán những hành vi thiếu ý thức, phá hoại môi trường sống.
3. Kết thúc vấn đề nghị luận: Khẳng định lại vấn đề nghị luận.





