Đề kiểm tra giữa kì 2 Văn 7 THCS Quang Phục (2024-2025)
Phần I. Đọc hiểu
THỎ VÀ RÙA
Ngày xưa, thỏ lúc nào cũng cười mũi con rùa về sự chậm chạp. Nhưng rùa thì dằn lòng trước sự khoe khoang của thỏ.
Một hôm, trước đông đủ bá thú, rùa thách thỏ chạy thi. Thỏ trả lời:
- Đừng có đùa! Bạn không biết là tôi có thể chạy cả chục vòng quanh bạn hay sao.
Rùa mỉm cười:
- Không cần nhiều lời. Muốn biết ai nhanh thì cứ việc thi.
Thế là trường đua được vạch ra. Con cáo làm trọng tài. Nó hú ba tiếng là cuộc thi bắt đầu.
Thoắt một cái, con thỏ đã biến mất. Con rùa cứ chậm chạp bước theo. Các thú khác ở dọc đường cổ vũ.
Một lúc sau, thỏ đứng lại đợi rùa, nhân tiện diễu chơi cho bõ ghét. Đợi một lúc mà rùa vẫn chưa tới. Thỏ vừa thiêm thiệp vừa lẩm bẩm:
- Ta cứ chợp mắt một tí trên bãi cỏ này. Khi trời mát xuống, ta sẽ chạy tiếp cũng chẳng muộn gì!
Thế rồi nó dạng chân, duỗi tay, nhắm mắt ngủ ngon lành. Một lúc sau, con rùa ì ạch bò tới.
Nó bò qua chỗ con thỏ đang ngủ say, rồi đến được mức cuối. Tiếng reo hò náo nhiệt.
Lúc đó, con thỏ vừa mở mắt. Biết mình thua cuộc, thỏ xấu hổ trốn vào rừng.
( Thỏ và Rùa theo truyện dân gian Việt Nam)
Xác định thể loại và ngôi kể của văn bản.
Vận dụng kiến thức về các đặc điểm của thể loại truyện ngụ ngôn để xác định
- Thể loại: Truyện ngụ ngôn.
- Ngôi kể Ngôi thứ 3 (người kể chuyện giấu mình đi)
Xác định nhân vật chính và tình huống của truyện?
Vận dụng kiến thức về đặc điểm của truyện ngụ ngôn (nhân vật, tình huống truyện)
- Nhân vật chính: Thỏ và Rùa.
- Tình huống của truyện: Cuộc chạy thi giữa Thỏ và Rùa.
Câu chuyện trên khiến em liên tưởng tới câu thành ngữ nào? Giải thích nghĩa của câu thành ngữ đó ?
Vận dụng kiến thức về thành ngữ để giải thích nghĩa của câu thành ngữ.
- Thành ngữ: Chậm như rùa (hoặc nhanh như thỏ)
- Ý nghĩa: chỉ những người, vật hoạt động quá chậm chạp...
- Thành ngữ là những cụm từ được sử dụng để chỉ một ý cố định. Chúng không tạo thành một câu có có ngữ pháp hoàn chỉnh. Thành ngữ ở đây chính là tập hợp từ không đổi, không thể giải thích đơn giản qua nghĩa của các từ tạo nên chúng.
- Tác dụng: Vì thành ngữ mang đậm sắc thái biểu cảm nên dễ dàng bày tỏ, bộc lộ được tâm tư, tình cảm của người nói, người viết đối với điều được nhắc tới.
Em hãy lí giải vì sao con rùa chạy chậm hơn mà lại chiến thắng thỏ trong cuộc thi chạy?
Căn cứ vào nội dung của văn bản để giải thích lí do con rùa chạy chậm hơn nhưng lại chiến thắng cuộc thi
- Con rùa chạy chậm hơn mà lại chiến thắng thỏ trong cuộc thi chạy vì thỏ ta vô cùng chủ quan, cho rằng rùa chạy chậm nên có thể chợp mắt xong rồi chạy cũng không muộn.
- Thỏ ỷ mình chạy nhanh, xem thường đối phương nên thua cuộc; rùa chăm chỉ chạy hết sức mình nên đã chiến thắng.
Câu chuyện trên đem đến cho chúng ta bài học gì?
Căn cứ vào nội dung của văn bản kết hợp với những liên hệ bản thân để rút ra bài học sâu sắc, phù hợp.
Truyện ngụ ngôn "Thỏ và Rùa" mang đến bài học sâu sắc về sự kiên trì và thái độ khiêm tốn trong cuộc sống. Câu chuyện cho thấy rằng dù chậm nhưng nếu kiên trì, chăm chỉ thì chắc chắn sẽ đạt được thành công. Ngược lại, nếu có tài nhưng kiêu ngạo, chủ quan như Thỏ thì sẽ dễ dàng thất bại. Vì vậy, mỗi người cần rèn luyện tính kiên nhẫn, chăm chỉ và giữ thái độ khiêm tốn để đạt được mục tiêu của mình.
Phần II. Viết
Đối mặt và vượt qua thử thách, nên hay không nên? Em hãy viết bài văn nghị luận trình bày ý kiến của mình về vấn đề trên.
- Hình thức: Bài văn
- Dạng bài: Nghị luận xã hội
- Vấn đề nghị luận: đối mặt và vượt qua thử thách
a. Biết viết bài văn nghị luận theo đúng cấu trúc: Mở bài - Thân bài - Kết bài.
b. Xác định đúng yêu cầu của đề: nghị luận về một vấn đề trong đời sống (trình bày ý kiến tán thành): biết cách đối mặt với khó khăn và thử thách để vượt lên chính mình.
c. Yêu cầu đối với bài văn nghị luận
- HS có thể trình bày theo nhiều cách, nhưng cần đảm bảo các yêu cầu sau:
* Mở bài:
- Nêu vấn đề đời sống cần bàn: Đối mặt và vượt qua thử thách, nên hay không nên?
- Ý kiến đáng quan tâm về vấn đề đó:
+ đối mặt và vượt qua thử thách chính là chìa khóa để đạt được thành công và hạnh phúc.
+ Có người cho rằng thử thách là điều không cần thiết và nên tránh.
+Em đồng tình với ý kiến….
* Thân bài:
- Trình bày được thực chất của ý kiến, quan niệm đã nêu để bàn luận: Đối mặt và vượt qua những thử thách trong cuộc sống là quá trình chúng ta nhận thức, chấp nhận và tìm cách giải quyết những khó khăn đó để đạt được mục tiêu hoặc vượt qua nghịch cảnh.
- Thể hiện thái độ tán thành ý kiến vừa nêu bằng các ý:
+ Ý 1: Có người cho rằng thử thách là điều không cần thiết và nên tránh. Tuy nhiên, quan điểm này là không đúng đắn. Thử thách là một phần tất yếu của cuộc sống và chúng ta không thể tránh khỏi chúng. Thay vì trốn tránh, chúng ta nên học cách đối mặt và vượt qua thử thách để trưởng thành và phát triển. (bằng chứng)
+ Ý 2: Biết cách đối mặt và vượt qua những thử thách trong cuộc sống có vai trò vô cùng quan trọng.
- Thử thách là cơ hội để chúng ta học hỏi, trưởng thành và phát triển bản thân. Khi tự mình vượt qua được những khó khăn, học được từ những sai lầm, người trẻ sẽ tự tin hơn với khả năng của mình và có tinh thần sẵn sàng đối mặt với những thử thách mới.
- Đồng thời, họ cũng học được cách tự quyết định, chủ động giải quyết vấn đề một cách sáng tạo.
- Khả năng vượt qua thử thách là yếu tố quan trọng để đạt được thành công trong học tập, công việc và cuộc sống.
- Biết cách đối mặt với khó khăn giúp chúng ta duy trì sức khỏe tinh thần tốt và tránh được những vấn đề như stress, lo âu và trầm cảm.
- Cuối cùng, khó khăn và thử thách giúp cho tuổi trẻ có cái nhìn tích cực, lạc quan hơn với cuộc sống. Vì vậy, thay vì bỏ cuộc khi gặp khó khăn, hãy chấp nhận thử thách và tận dụng nó để trở nên mạnh mẽ hơn trong tương lai.
+ Ví dụ, Nick Vujicic, một diễn giả nổi tiếng người Úc sinh ra không có tay chân, đã vượt qua nghịch cảnh và trở thành nguồn cảm hứng cho hàng triệu người trên thế giới nhờ vào tư duy tích cực và niềm tin vào bản thân.
Thomas Edison đã trải qua hàng nghìn lần thất bại trước khi phát minh ra bóng đèn điện. Ông coi mỗi lần thất bại là một bài học quý giá để tiến gần hơn đến thành công. Thomas Edison đã từng nói: "Tôi không thất bại. Tôi chỉ là đã tìm ra 10.000 cách không hoạt động."
+ Ý 3: Tuổi trẻ cần phải nhận thức được đối mặt và vượt qua thử thách là một quá trình không dễ dàng, nhưng nó là điều cần thiết để chúng ta trưởng thành và thành công trong cuộc sống. Bằng cách thay đổi tư duy, xác định mục tiêu rõ ràng, lập kế hoạch cụ thể, tìm kiếm sự hỗ trợ và chăm sóc sức khỏe tinh thần, chúng ta có thể vượt qua bất kỳ thử thách nào.
* Kết bài: - Khẳng định lại tính xác đáng của ý kiến được người viết tán thành và sự cần thiết của việc tán thành ý kiến đó .
+ Ý kiến của bạn…là hoàn toàn đúng
+ Đối mặt và vượt qua thử thách là cần thiết…
d. Chính tả, ngữ pháp
- Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng Việt
e. Sáng tao: Bố cục mạch lạc, cung cấp kiến thức phong phú về vấn đề thuyết minh; có cách diễn đạt mới mẻ.
TẢI APP ĐỂ XEM OFFLINE
Bạn muốn xem lời giải chi tiết của đề thi?
Truy cập toàn bộ các câu hỏi, xem chi tiết đáp án và lời giải tại Loigiaihay.
