Đề đánh giá chất lượng học kì 1 Ngữ văn 7 thị xã Thái Hòa (2024 - 2025)
Phần I. Đọc hiểu
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:
LỚP HỌC MÙA ĐÔNG
| Phòng học là chiếc áoBọc chúng mình ở trongCửa sổ là chiếc túiChe chắn ngọn gió đông Những then cài là cúcNgăn cản hạt mưa vàoDù vang rền sấm sétLớp mình có ngại đâu?Mang chung một chiếc áoNặng niềm thương bạn bèDẫu bên ngoài rét buốtNhưng lớp mình ấm ghê |
(Nguồn https://www.thivien.net/Nguyễn Lãm Thắng )
Xác định thể thơ và phương thức biểu đạt chính của văn bản?
Dựa vào số tiếng trong mỗi dòng thơ và nội dung chủ yếu của bài thơ để xác định thể thơ và phương thức biểu đạt chính.
Thể thơ: Ngũ ngôn (Năm chữ)
Phương thức biểu đạt chính: biểu cảm
Xác định phó từ trong 2 dòng thơ sau:
“Những then cài là cúc
Ngăn cản hạt mưa vào”
Xác định từ đứng trước động từ “cản” và xét ý nghĩa bổ sung của từ đó để tìm phó từ
Phó từ: Những
Em hiểu như thế nào về ý nghĩa của hai dòng thơ:
“Mang chung một chiếc áo
Nặng niềm thương bạn bè”
Giải thích hình ảnh “chung một chiếc áo” và ý nghĩa của cụm từ “nặng niềm thương bạn bè”, từ đó làm rõ tình cảm gắn bó giữa các bạn học sinh.
Ý nghĩa của hai dòng thơ:
“Mang chung một chiếc áo
Nặng niềm thương bạn bè”
Câu thơ muốn nhấn mạnh các bạn trong cùng một lớp với nhau được bao bọc trong một chiếc áo của tình yêu thương, đoàn kết, sự sẻ chia lẫn nhau. Chính vì thế, các bạn trở nên gắn kết, ấm áp thương yêu...
Tại sao tác giả lại nói: “Dẫu bên ngoài rét buốt/ Nhưng lớp mình ấm ghê!”
Dựa vào sự đối lập giữa thời tiết bên ngoài và không khí trong lớp để lí giải vì sao lớp học tuy lạnh nhưng vẫn “ấm” bởi tình bạn, sự đoàn kết và yêu thương.
Vì cái lạnh của mùa đông đã bị ngăn lại bởi hơi ấm của tình bạn bè, ấm áp tình yêu thương...
Nêu nội dung của bài thơ?
Khái quát hình ảnh lớp học mùa đông và tình cảm của các bạn học sinh để nêu nội dung chính của bài thơ.
- Bài thơ gợi tả hình ảnh lớp học trong mùa đông như chiếc áo ấm.
- Bài thơ bày tỏ cảm xúc về lớp học trong mùa đông đầy ấm áp, yêu thương
....
Quan sát những hình ảnh “phòng học – chiếc áo”, “cửa sổ – chiếc túi”, “then cài – cúc” để nhận diện biện pháp tu từ nổi bật.
Tìm biện pháp tu từ nổi bật được sử dụng trong 2 khổ thơ đầu?
Xác định biện pháp so sánh qua hình ảnh “phòng học là chiếc áo”, phân tích tác dụng gợi hình, gợi cảm và làm nổi bật sự che chở, ấm áp của lớp học.
Biện pháp tu từ nổi bật được sử dụng trong 2 khổ thơ đầu: So sánh:
Phòng học là chiếc áo
Cửa sổ là chiếc túi
Những then cài là cúc
Phân tích tác dụng của các biện pháp tu từ trong hai dòng thơ:
“Phòng học là chiếc áo
Bọc chúng mình ở trong”
Xác định cảm xúc của bạn nhỏ qua các hình ảnh về lớp học, tình bạn và sự ấm áp; liên hệ trải nghiệm bản thân để bày tỏ sự đồng tình hoặc đồng điệu với cảm xúc đó.
Tác dụng của biện pháp tu từ:
- Hai câu thơ có sử dụng biện pháp tu từ so sánh “Phòng học là chiếc áo” và nhân hóa “Bọc chúng mình ở trong”
- Tác dụng: Làm cho đoạn thơ thêm sinh động, giàu sức gợi hình gợi cảm. Gợi hình dung phòng học trở nên gần gũi, thân thuộc như chiếc áo. Chiếc áo đó lại giống như một con người đang bao bọc, chở che cho các bạn học sinh trong những ngày đông tháng giá. Cảm xúc trân trọng, nâng niu, biết ơn căn phòng, lớp học nhỏ...
Qua bài thơ, em cảm nhận được cảm xúc gì của bạn nhỏ trong bài thơ?
Bằng những trải nghiệm của bản thân, em có đồng điệu với cảm xúc, suy nghĩ của bạn nhỏ không?
Xác định cảm xúc của bạn nhỏ qua các hình ảnh về lớp học, tình bạn và sự ấm áp; liên hệ trải nghiệm bản thân để bày tỏ sự đồng tình hoặc đồng điệu với cảm xúc đó.
- Bài thơ bày tỏ cảm xúc trân trọng, nâng niu lớp học thân thương – nơi các bạn HS yêu thương, đoàn kết, sự sẻ chia lẫn nhau.
- Thầy cô như người cha, người mẹ yêu thương, dạy bảo bao điều hay lẽ phải, dìu dắt các bạn học sinh đến với chân trời tri thức....
Phần II. Viết
Có lời hát rằng “Bố là tất cả”. Bố là một người thực sự đặc biệt với tất cả chúng ta. Từ tình cảm dành cho bố, em hãy viết một bài văn biểu cảm về bố của mình.
Xác định những đặc điểm, kỉ niệm và hành động tiêu biểu của bố; kết hợp kể, tả và biểu cảm để bộc lộ tình yêu thương, lòng biết ơn và sự kính trọng đối với bố.
- Giới thiệu được đối tượng biểu cảm và nêu được ấn tượng ban đầu về bố.
- Nêu được những đặc điểm nổi bật mà bố để lại tình cảm, ấn tượng sâu đậm trong em.
- Thể hiện được tình cảm, suy nghĩ đối với bố:
+ Thương yêu bố.
+ Ngưỡng mộ bố.
+ Biết ơn bố.
- Cố gắng trong học tập, giúp đỡ bố mẹ làm việc nhà. Sự tự hào vì được làm con của bố.
- Sử dụng ngôn ngữ sinh động, giàu cảm xúc.
…





