Đề kiểm tra giữa kì 2 Văn 8 THCS Phan Huy Chú (Thạch Hà) (2024-2025)

Đọc kĩ ba khổ cuối

Xác định giá trị nội dung, nghệ thuật, các chi tiết, hình ảnh đặc sắc

Vận dụng thao tác lập luận, kĩ năng viết bài

- Hình thức đoạn nghị luận văn học dài khoảng 250 chữ (khoảng 25 - 30 dòng); bố cục chặt chẽ; cấu trúc mạch lạc.

- Nội dung:

Bằng cảm xúc của bản thân, học sinh biết khai thác các tín hiệu nghệ thuật đặc trưng của thơ (từ ngữ, hình ảnh, nhịp điệu, giọng thơ, biện pháp nghệ thuật…) để làm rõ nội dung đoạn thơ: Tình yêu thương của cha mẹ dành cho con và cha nhắn nhủ con hãy giữ vững tinh thần, ý chí và nghị lực, tin vào bản thân mình và không ngừng nỗ lực vươn lên.

+ Tình yêu thương, quan tâm, lo lắng cha mẹ dành cho con có thương yêu, giận dỗi, roi vọt…để con khôn lớn, nên người.

+ Cha vạch rõ con đường phía trước của con “dài rộng biết bao nhiêu” nhưng điều quan trọng là con phải biết “giữ cây vươn thẳng”, tự giác và nghiêm khắc với bản thân.

+ Các hình ảnh ẩn dụ “Đường con đi dài rộng”, “năm tháng nụ xanh giữ cây vươn thẳng”, “Trời xanh chẳng bao giờ lặng” nhằm khẳng định đường đời lắm gian nan, con phải có ý chí, bản lĩnh, không được cúi đầu trước khó khăn, cám dỗ của cuộc đời; Không ai có thể sống thay con, chỉ có con mới quyết định được tương lai cuộc đời của mình.

+ Khổ thơ cuối đặc biệt bởi chỉ có một dòng thơ ngắn kết hợp dấu gạch ngang gợi suy ngẫm về những điều cha dạy mà con cần khắc cốt ghi tâm. Từ láy “đinh ninh” như một lời trao gửi thiêng liêng, nhẹ nhàng mà vô cùng sâu sắc, thấm thía.

- Với thể thơ tự do, cách ngắt nhịp linh hoạt, giọng điệu tâm tình, các biện pháp tu từ đặc sắc...ba khổ thơ cuối đã thể hiện tình yêu thương cha mẹ dành cho con và lời nhắn gửi đầy tin tưởng của cha tiếp thêm động lực để cho con khôn lớn, trưởng thành. Ba khổ để lại trong ta nhiều cảm xúc đồng thời khẳng định tình cảm cha mẹ dành cho ta, tình cảm gia đình là thiêng liêng, cao quý...

Xác định vấn đề cần bàn luận

Liên hệ thực tế

Vận dụng thao tác lập luận, kĩ năng viết bài

- Hình thức đoạn nghị luận xã hội; bố cục chặt chẽ; cấu trúc mạch lạc.

- Nội dung:

+ Bài thơ Không có gì tự đến đâu con của Nguyễn Đăng Tấn gợi lên trong ta nhiều suy nghĩ về tình yêu thương của cha mẹ dành cho con cái.

+ Đó là tình yêu thương của đấng sinh thành, luôn yêu thương, chăm sóc, nuôi dạy để con cái khôn lớn, nên người.

+ Tình yêu thương đó là sức mạnh, là cội nguồn, là bến đỗ bình yên để mỗi người con được trở về, được yêu thương, được chở che…trong bất kì hoàn cảnh nào của cuộc sống. Cha mẹ luôn yêu thương, cổ vũ, động viên và đồng hành cùng ta.

+ Cha mẹ có thể giận dỗi, roi vọt khi con mắc lỗi lầm, khổ đau khi con ốm đau, bệnh tật, bất hạnh, hạnh phúc, vui sướng, tự hào khi con thành công.

+ Trách nhiệm của con cái là vâng lời, hiếu thuận với cha mẹ, yêu thương cha mẹ từ lời nói, hành động thiết thực để báo đáp tình yêu thương cha mẹ dành trọn cho mình.

+ Nếu không có cha mẹ, không có tình thương của cha mẹ dành cho thì cuộc đời con người thật sự bất hạnh, như con thuyền không bến đỗ.

+ Liên hệ bản thân: Là một người con trong gia đình, chúng ta cần phải biết vâng lời, cố gắng học tập, giúp đỡ ông bà, cha mẹ được vui, được tự hào về ta. Có những hành động hiếu thuận, yêu thương đối với cha mẹ, ông bà, xây dựng gia đình ngày càng hạnh phúc.

+ Khái quát lại vấn đề cần nghị luận: Tình cảm giữa cha mẹ dành cho con cái là tình cảm thiêng liêng nhất trong cuộc đời mỗi con người.