Đề kiểm tra giữa kì 1 Ngữ Văn 6 THCS Huỳnh Thúc Kháng (2023-2024)
FlashcardsHọc Flashcards
Ghi nhớ nhanh các công thức và kiến thức trọng tâm.
Tốc độĐấu trường tốc độ
Làm từng câu hỏi dưới áp lực thời gian.
Phần I. Đọc hiểu
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:
| Anh đội viên thức dậy Thấy trời khuya lắm rồi Mà sao Bác vẫn ngồi Đêm nay Bác không ngủ. Lặng yên bên bếp lửa Vẻ mặt Bác trầm ngâm Ngoài trời mưa lâm thâm Mái lều tranh xơ xác.Anh đội viên nhìn BácCàng nhìn lại càng thương |
Người Cha mái tóc bạcĐốt lửa cho anh nằmRồi Bác đi dém chănTừng người từng người mộtSợ cháu mình giật thộtBác nhón chân nhẹ nhàngAnh đội viên mơ màngNhư nằm trong giấc mộngBóng Bác cao lồng lộngẤm hơn ngọn lửa hồng. |
(Trích “Đêm nay Bác không ngủ”, Minh Huệ)
Đoạn thơ được viết theo thể thơ gì?
Bốn chữ
Năm chữ
Tự do
Lục bát
Dựa vào số tiếng trong mỗi dòng thơ để xác định thể thơ.
Mỗi dòng thơ có 5 tiếng, các dòng thơ được tổ chức thành những khổ thơ 4 dòng
Đoạn thơ có cách gieo vần như thế nào?
Vần lưng
Vần lưng kết hợp vần chân
Vần chân
Không gieo vần
Xác định các tiếng ở cuối dòng thơ có sự giống nhau về âm thanh để nhận biết cách gieo vần.
Các tiếng cuối dòng như “rồi – ngồi”, “trầm ngâm – lâm thâm”, “thương – bạc”...
Đoạn thơ có bao nhiêu từ láy?
Năm từ
Sáu từ
Bảy từ
Tám từ
Đọc đoạn thơ, tìm những từ có cấu tạo từ hai tiếng trở lên, trong đó các tiếng có sự lặp lại về âm đầu hoặc vần.
Các từ láy trong đoạn thơ gồm: lặng yên, trầm ngâm, lâm thâm, xơ xác, lồng lộng, nhẹ nhàng
Dòng thơ “Người Cha mái tóc bạc” sử dụng biện pháp tu từ gì?
Ẩn dụ
Nhân hóa
So sánh
Hoán dụ
Xác định cách gọi “Người Cha” trong câu thơ và đối chiếu với đối tượng được nói đến.
“Người Cha” không chỉ gọi Bác Hồ theo nghĩa thông thường mà dùng hình ảnh người cha để chỉ Bác Hồ, qua đó thể hiện tình cảm gần gũi, kính yêu của anh đội viên
Biện pháp tu từ so sánh trong hai dòng thơ: “Bóng Bác cao lồng lộng/ Ấm hơn ngọn lửa hồng” có tác dụng gì?
Giúp cho hình ảnh Bác Hồ hiện lên rõ ràng, chân thực, gần gũi và gắn bó với con người.
Giúp tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt, hình ảnh Bác Hồ hiện lên chân thực, cụ thể.
Nhấn mạnh hình ảnh miêu tả, tạo nhịp điệu cho câu thơ, thể hiện tình cảm kính yêu của anh đội viên đối với Bác Hồ.
Giúp tăng sức gợi hình gợi cảm cho sự diễn đạt, hình ảnh Bác Hồ hiện lên lớn lao mà gần gũi, ấm áp tình người.
Xác định hình ảnh được so sánh và phân tích đặc điểm được làm nổi bật qua phép so sánh.
So sánh “Bóng Bác” với “ngọn lửa hồng” làm nổi bật hình ảnh Bác vừa lớn lao, cao cả, vừa gần gũi, ấm áp, đồng thời thể hiện tình cảm kính yêu của anh đội viên.
Hành động “nhón chân nhẹ nhàng” của Bác thể hiện điều gì?
Là thói quen trong việc đi lại hằng ngày của Bác.
Thể hiện sự quan sát tinh tế và bày tỏ ước mơ của nhân vật trữ tình.
Tấm lòng yêu thương sâu xa và sự tôn trọng, nâng niu của vị lãnh tụ đối với bộ đội.
Thể hiện sự quan sát tinh tế của nhà thơ, đồng thời giúp cho việc thể hiện ý nghĩa bài thơ được cụ thể, sâu sắc hơn.
Dựa vào hành động và hoàn cảnh của Bác để xác định phẩm chất, tình cảm được thể hiện.
Hành động “nhón chân nhẹ nhàng” cho thấy Bác rất cẩn thận, sợ làm các chiến sĩ thức giấc, qua đó thể hiện tình yêu thương, sự quan tâm và trân trọng bộ đội.
Nghĩa của từ “mơ màng” trong đoạn thơ là:
Thấy phảng phất, không rõ ràng, trong tình trạng mơ ngủ hay giống như mơ ngủ.
Mong mỏi một cách không thiết thực những điều không rõ ràng, không có trong thực tế.
Say mê theo đuổi những hình ảnh xa xôi, hư ảo, xa lìa với thực tại.
Luôn luôn nghĩ tới, tưởng tượng điều mình mong ước.
Đặt từ “mơ màng” vào câu thơ và dựa vào ngữ cảnh để xác định nghĩa phù hợp nhất.
“Mơ màng” chỉ trạng thái nửa tỉnh, nửa mơ, không hoàn toàn tỉnh táo và nhận thức mọi thứ một cách rõ ràng.
Nêu nội dung chính của đoạn thơ.
Khái quát sự việc, hình ảnh nổi bật và tình cảm được thể hiện trong đoạn thơ.
Nội dung chính của đoạn trích: Tâm trạng ngạc nhiên, xúc động của anh đội viên trước cử chỉ ân cần, sự quan tâm chu đáo của Bác Hồ dành cho mình và các chiến sĩ. Hình ảnh Bác Hồ hiện lên vừa lớn lao, vĩ đại nhưng lại hết sức gần gũi sưởi ấm lòng anh hơn cả ngọn lửa hồng.
Cảm nhận của em về tình cảm của anh đội viên đối với Bác Hồ trong đoạn thơ.
Dựa vào lời thơ, hình ảnh và hành động của anh đội viên khi quan sát Bác để xác định tình cảm của nhân vật.
Tình cảm của anh đội viên đối với Bác Hồ trong đoạn trích: Anh đội viên yêu thương, kính trọng và biết ơn Bác – vị lãnh tụ vĩ đại, người cha già kính yêu của dân tộc.
Bác Hồ là tấm gương sáng về đạo đức. Qua đoạn thơ trên, em học tập được điều gì ở Bác Hồ kính yêu?
Từ những hành động, phẩm chất của Bác trong đoạn thơ, xác định bài học có ý nghĩa đối với bản thân.
Gợi ý:
+ Lòng yêu thương con người;
+ Sự quan tâm đến mọi người;
+ …
Phần II. Viết
Kể lại trải nghiệm một việc làm tốt của bản thân.
- Giới thiệu việc tốt mà em đã làm.
- Thời gian, địa điểm em đã thực hiện công việc đó?
- Em cùng bạn thực hiện hay chỉ một mình? Có người khác chứng kiến hay không?
- Người được giúp đỡ biểu lộ tâm trạng gì khi được em giúp?
- Tâm trạng của em thế nào khi làm việc đó? (vui, ý nghĩa,…)
- Cảm nghĩ của em sau khi thực hiện việc tốt đó.
Tuần trước, trường em phát động phong trào thi đua học tập và làm theo Năm điều Bác Hồ dạy. Em đã làm được một việc tốt: nhặt được của rơi, trả lại cho người bị mất.
Trưa thứ năm, trên đường đi học về, qua quãng đường vắng, em nhìn thấy một túi xách nhỏ màu đen nằm ngay giữa đường. Em nhặt lên rồi vừa đi chậm chậm, vừa đưa mắt ngó chừng xem ai là chủ nhân của nó.
Một lúc sau, vẫn không thấy người tìm kiếm. Em đoán người đánh rơi đã đi xa hoặc không biết rằng mình đã đánh rơi. Nếu biết, chắc giờ này người ấy đang loay hoay tìm kiếm. Ai nhỉ? Một bác cán bộ hay một chú công nhân, một anh bộ đội? Trong chiếc túi này đựng những gì? Tài liệu, giấy tờ hay tiền bạc? bao câu hỏi hiện lên trong óc. Em đưa mắt nhìn quanh lần nữa. Không ai chú ý tới em. Em nghĩ là trả hay không trả? Nếu mình không trả, có ai biết đâu mà trách? Có tiền, mình sẽ mua truyện tranh này, mua quần áo mới này và mua những đồ chơi mà mình ao ước từ lâu. Tưởng tượng đến lúc ấy, em thích lắm, bước chân như nhanh hơn, nhẹ nhàng hơn. Tiếng thầy Hiệu trưởng trong buổi lệ phát động thi đua như văng vẳng đâu đây: Các em hãy ghi nhớ Năm điều Bác Hồ dạy, cố gắng học tập tốt, tu dưỡng tốt để trở thành con ngoan, trò giỏi ...
Không! Không nên tham của người khác! Phải trả lại thôi!
Chủ nhân chiếc túi xách này sẽ mừng biết bao nếu tìm lại được nó. Nhưng biết ai là người đánh rơi mà trả? Tốt nhất là đem nộp cho các chú công an.
Giữa trưa, trụ sở công an phường vắng vẻ, chỉ có một chú trực ban. Thấy em ngập ngừng ở cửa, chú vồn vã hỏi:
- Có chuyện chi đó cháu?
- Dạ thưa chú, cháu nhặt được cái túi xách này. Cháu đem nộp, nhờ chú trả lại cho người mất ạ!
Đỡ chiếc túi từ tay em, chú tươi cười xoa đầu em rồi bảo:
- Cháu ngoan lắm, không tham của rơi! Chú cháu mình xem trong này có những gì để còn ghi vào biên bản.
Rồi chú lấy ra một xấp giấy tờ chủ quyền nhà, chủ quyền xe và hơn hai trăm ngàn tiền mặt. Chú ghi rõ từng thứ vào biên bản rồi yêu cầu em viết tên và địa chỉ xuống phía dưới.
Sáng thứ hai tuần sau, em được thầy Hiệu trưởng và cô Tổng phụ trách tuyên dương trong tiết chào cờ. Tiếng vỗ tay nồng nhiệt của toàn trường khiến em vô cùng xúc động. Buổi tối, gia đình em tiếp một người khách lạ. Đó chính là chủ nhân của chiếc túi. Bác cám ơn em mãi và tặng em một trăm ngàn để mua sách vở và đồ chơi nhưng em kiên quyết từ chối.
Ba mẹ em rất mừng vì em biết làm điều tốt. Lời khen chân thành của mọi người đối với em là phần thưởng quý giá nhất. Nhớ lại chuyện ấy, giờ đây em vẫn thấy vui.





