Đề kiểm tra giữa học kì 1 Ngữ văn 6 trường THCS Thạch Bàn (2023-2024)
FlashcardsHọc Flashcards
Ghi nhớ nhanh các công thức và kiến thức trọng tâm.
Tốc độĐấu trường tốc độ
Làm từng câu hỏi dưới áp lực thời gian.
Phần I. Đọc hiểu
Đọc kĩ văn bản sau và ghi lại chữ cái đứng trước đáp án đúng/ Thực hiện yêu cầu
…Mấy hôm sau, về tới quê nhà.
Cái hang bỏ hoang của tôi, cỏ và rêu xanh đã kín lối vào. Nhưng đằng cuối bãi, mẹ tôi vẫn mạnh khỏe. Hai mẹ con gặp nhau, mừng quá, cứ vừa khóc vừa cười.
Tôi kể lại từ đầu chí cuối những ngày qua trong may rủi và thử thách mà bấy lâu tôi trải. Bắt đầu từ chuyện anh Dế Choắt khốn khổ bên hàng xóm.
Nghe xong, mẹ tôi ôm tôi vào lòng, y như người ôm ẵm khi mới sinh tôi và bảo rằng:
- Con ơi, mẹ mừng cho con đã qua nhiều nỗi hiểm nguy mà trở về. Nhưng mẹ mừng nhất là con đã rèn được tấm lòng chín chắn thật đáng làm trai. Bây giờ con muốn ở nhà mấy ngày với mẹ, rồi con đi du lịch xa mẹ cũng bằng lòng, mẹ không áy náy gì về con đâu. Thế là con của mẹ đã lớn khôn rồi. Con đã khôn lớn rồi. Mẹ chẳng phải lo gì nữa.
Mẹ tôi nói thế rồi chan hòa nước mắt sung sướng và cảm động. Tôi nhìn ra cửa hang, nơi mới ngày nào còn trứng nước ở đây và cũng cảm thấy nay mình khôn lớn.
Tôi ở lại với mẹ:
- Mẹ kính yêu của con! Không bao giờ con quên được lời mẹ. Rồi mai đây con lên đường, con sẽ hết sức tu tỉnh được như mẹ mong ước cho con của mẹ…
(Tô Hoài, Dế Mèn phiêu lưu kí, NXB Văn học, Hà Nội, 2006)
Văn bản chứa đoạn trích trên viết theo thể loại nào?
Truyện cổ tích
Truyện ngắn
Truyện đồng thoại
Truyện truyền thuyết
Dựa vào đặc điểm thể loại của Dế Mèn phiêu lưu kí.
Tác phẩm có nhân vật là loài vật được nhân hóa, có suy nghĩ, lời nói và hành động như con người → truyện đồng thoại
Nhân vật chính trong đoạn trích trên là ai?
Dế Mèn và mẹ Dế Mèn
Dế Mèn, Dế Choắt và mẹ Dế Mèn
Dế Mèn, chị Nhà Trò và mẹ Dế Mèn
Dế Mèn, Dế Trũi và mẹ Dế Mèn
Xác định nhân vật giữ vai trò trung tâm trong đoạn trích.
Đoạn trích tập trung vào cuộc gặp gỡ và cuộc trò chuyện giữa Dế Mèn và mẹ Dế Mèn, trong đó Dế Mèn là nhân vật chính.
Dòng nào trong các dòng sau đây đều là từ láy?
mắt mũi, thử thách, áy náy
lung linh, róc rách, lành lạnh
sung sướng, tu tỉnh, cây cối
áy náy, sung sướng, tươi tốt
Nhận diện từ láy dựa vào sự lặp lại âm hoặc vần giữa các tiếng.
“Lung linh”, “róc rách”, “lành lạnh” đều có sự lặp lại âm/vần giữa các tiếng
Tác dụng của ngôi kể thứ nhất trong đoạn trích trên và trong văn bản Dế Mèn phiêu lưu kí là gì?
Nhân vật người kể chuyện giấu mình đi, những sự kiện trong truyện được kể một cách khách quan.
Nhân vật người kể chuyện có thể kể lại sự kiện một cách chân thực, bộc lộ tâm sự, suy tư mang tính chủ quan.
Nhân vật người kể chuyện và các nhân vật khác trong truyện có khoảng cách, không có mối liên hệ trực tiếp.
Nhân vật người kể chuyện có thể kể những chi tiết kì lạ do mình tưởng tượng một cách tự do, thoải mái.
Dựa vào đặc điểm và tác dụng của ngôi kể thứ nhất.
Nhân vật người kể chuyện có thể kể những chi tiết kì lạ do mình tưởng tượng một cách tự do, thoải mái.
Cách giải thích nào sau đây là cách giải thích nghĩa của từ “tu tỉnh” đúng nhất?
Tu tỉnh có nghĩa là nhận ra lỗi và thay đổi trở thành người tốt.
Tu tỉnh có nghĩa là thay đổi, không phạm lỗi nữa
Tu tỉnh có nghĩa là nhận ra sai lầm của mình, sửa lỗi.
Tu tỉnh có nghĩa là nhận ra sai của mình và thức tỉnh bản thân.
Dựa vào nghĩa của từ “tu tỉnh” trong ngữ cảnh.
“Tu tỉnh” có nghĩa là nhận ra lỗi lầm, thay đổi và trở thành người tốt hơn.
Điều gì khiến mẹ Dế Mèn vui mừng nhất và không cần lo lắng về con nữa?
Dế Mèn đã thành một chàng dế thanh niên cường tráng.
Dế Mèn đã trải qua nhiều hiểm nguy và trở nên chín chắn.
Dế Mèn không bao giờ quên được lời mẹ căn dặn.
Dế Mèn sẽ hết sức tu tỉnh và trở thành người tốt.
Tìm chi tiết thể hiện trực tiếp điều khiến mẹ Dế Mèn vui mừng nhất.
Mẹ mừng nhất vì Dế Mèn đã trải qua nhiều hiểm nguy và rèn được tấm lòng chín chắn, trưởng thành.
Qua lời nói của mẹ Dế Mèn sau khi nghe con kể lại những thử thách đã qua, em cảm nhận được những tâm trạng gì của mẹ Dế Mèn?
Sung sướng, tự hào, xúc động
Hãnh diện, yên tâm, vui mừng
Vui mừng, yên tâm, xúc động
Vui mừng, tự hào, yên tâm
Dựa vào lời nói và hành động của mẹ Dế Mèn để xác định tâm trạng.
Mẹ Dế Mèn vui mừng khi con trở về, tự hào vì con đã trưởng thành và yên tâm vì không còn phải lo lắng cho con → vui mừng, tự hào, yên tâm.
Qua đoạn trích trên, em có cảm nhận như thế nào về nhân vật mẹ Dế Mèn?
Một bà mẹ hiền lành, giàu tình cảm, vị tha.
Một bà mẹ yêu thương con sâu sắc, độ lượng.
Một bà mẹ nhân hậu, bao dung, yêu con sâu sắc.
Một bà mẹ luôn mong con khôn lớn trưởng thành.
Khái quát phẩm chất của nhân vật qua lời nói, hành động và tình cảm dành cho con.
Mẹ Dế Mèn luôn yêu thương, vui mừng trước sự trưởng thành của con, không trách móc hay áp đặt → là người mẹ nhân hậu, bao dung, yêu con sâu sắc.
Chỉ ra và phân tích tác dụng của biện pháp nghệ thuật có trong câu: “Nghe xong, mẹ tôi ôm tôi vào lòng, y như người ôm ẵm khi mới sinh tôi...”
So sánh: “mẹ tôi ôm tôi vào lòng” “y như người ôm ẵm khi mới sinh tôi”.
- Biện pháp tu từ so sánh: mẹ tôi ôm tôi vào lòng, y như người ôm ẵm khi mới sinh tôi
- Tác dụng:
+ Giúp việc diễn đạt của câu văn hay hơn, sinh động hơn.
+ Thể hiện tình cảm yêu thương của mẹ dành cho Dế Mèn.
+ Thể hiện thái độ, tình cảm của tác giả …
Đoạn trích trên gợi trong em suy nghĩ gì về tình mẫu tử? (trình bày khoảng 5 câu)
Dựa vào nội dung đoạn trích và những biểu hiện của tình mẫu tử để rút ra suy nghĩ, bài học phù hợp.
Gợi ý:
- Nhận thức về vai trò của tình mẫu tử đối với cuộc đời mỗi người
- Hành động: Yêu thương mẹ, biết ơn công lao sinh thành dưỡng dục của mẹ, vâng lời, lễ phép, quan tâm, chăm sóc mẹ …
Phần II. Viết
Viết bài văn kể lại một trải nghiệm đáng nhớ của em.
Kể lại một trải nghiệm đáng nhớ theo trình tự hợp lí, kết hợp kể chuyện với miêu tả cảm xúc và nêu ý nghĩa của trải nghiệm.
Chiều hôm ấy, tiếng trống tan trường vừa vang lên, sân trường đã rộn ràng bước chân học sinh trở về nhà. Em cũng nhanh chóng xếp sách vở vào cặp, vui vẻ dắt xe ra cổng sau một ngày học tập. Thế nhưng, ngay trước cổng trường, một hình ảnh bất ngờ đã khiến em dừng lại. Đó là một em nhỏ đang đứng một mình, gương mặt ngơ ngác và đôi mắt đỏ hoe vì không tìm thấy mẹ. Chính lần gặp gỡ ấy đã trở thành một trải nghiệm khiến em nhớ mãi.
Nắng chiều dịu nhẹ trải xuống sân trường, những tán cây khẽ lay động trong làn gió mát. Khi chuẩn bị ra về, em nhìn thấy em nhỏ khoảng sáu tuổi đang đứng nép bên cột cổng. Mái tóc em hơi rối, hai bàn tay nhỏ cứ bấu chặt vào nhau, đôi mắt liên tục nhìn về phía dòng người đang thưa dần. Em bước lại gần rồi nhẹ nhàng hỏi em có chuyện gì. Em nhỏ nghẹn ngào kể rằng mẹ chưa đến đón và em không biết phải đi đâu tìm mẹ. Nghe vậy, em vừa thương vừa lo vì xung quanh lúc ấy chẳng còn bao nhiêu người. Em liền đưa em vào phòng bảo vệ và nhờ các chú giúp đỡ. Trong lúc chờ đợi, em ngồi cạnh trò chuyện để em nhỏ bình tĩnh hơn. Em kể cho em nghe về lớp học, về những trò chơi ở trường và dặn em đừng quá lo lắng. Nhìn đôi mắt em dần bớt hoảng sợ, em cũng thấy lòng mình nhẹ đi. Một lúc sau, từ ngoài cổng vang lên tiếng gọi đầy lo lắng của một người phụ nữ. Mẹ em nhỏ chạy tới, ôm chặt lấy con rồi xúc động cảm ơn mọi người. Nhìn hai mẹ con gặp lại nhau, em cảm thấy niềm vui lan tỏa trong lòng.
Trên đường đạp xe về nhà, ánh nắng cuối ngày phủ vàng những mái nhà và hàng cây ven đường. Em cứ nghĩ mãi về bàn tay nhỏ bé đã nắm lấy tay mình lúc chờ mẹ. Em nhận ra rằng đôi khi sự giúp đỡ không cần phải lớn lao, chỉ một lời hỏi han và một chút quan tâm cũng đủ khiến người khác cảm thấy an toàn. Từ trải nghiệm ấy, em tự nhắc mình phải biết quan sát và không thờ ơ trước những người đang gặp khó khăn. Em cũng hiểu rằng lòng tốt chỉ thật sự có ý nghĩa khi được thể hiện bằng hành động. Kỉ niệm ấy khiến em thấy mình trưởng thành hơn một chút.
Từ hôm đó, mỗi khi nhìn thấy một em nhỏ đứng một mình, em luôn để ý xem em ấy có cần giúp đỡ hay không. Em biết mình không thể giải quyết mọi khó khăn, nhưng em có thể bắt đầu bằng một hành động tử tế trong khả năng của mình. Trải nghiệm hôm ấy đã dạy em biết yêu thương và chia sẻ nhiều hơn.
Đến bây giờ, hình ảnh người mẹ vội vã chạy đến ôm con vẫn hiện lên rõ ràng trong trí nhớ em. Em vui vì mình đã có mặt đúng lúc và làm được một việc nhỏ có ích. Kỉ niệm ấy giống như một tia nắng ấm trong tuổi thơ, nhắc em rằng sự tử tế luôn có sức mạnh làm dịu đi những phút giây lo lắng. Em sẽ luôn trân trọng bài học giản dị mà đáng quý ấy.





