Đề kiểm tra học kỳ 1 môn Ngữ văn lớp 8 THCS Vĩnh Lộc A (2023-2024)
Phần I. Đọc hiểu
Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu:
MÙA XUÂN CHÍN
Trong làn nắng ửng: khói mơ tan,
Đôi mái nhà tranh lấm tấm vàng.
Sột soạt gió trêu tà áo biếc,
Trên giàn thiên lý. Bóng xuân sang.
Sóng cỏ xanh tươi gợn tới trời
Bao cô thôn nữ hát trên đồi;
- Ngày mai trong đám xuân xanh ấy,
Có kẻ theo chồng bỏ cuộc chơi...
Tiếng ca vắt vẻo lưng chừng núi,
Hổn hển như lời của nước mây,
Thầm thĩ với ai ngồi dưới trúc,
Nghe ra ý vị và thơ ngây...
Khách xa gặp lúc mùa xuân chín,
Lòng trí bâng khuâng sực nhớ làng:
- “Chị ấy, năm nay còn gánh thóc
Dọc bờ sông trắng nắng chang chang?”
(Hàn Mặc Tử)
Cho biết bài thơ trên được viết theo thể thơ nào?
Dựa vào số tiếng trong mỗi dòng thơ và đặc điểm gieo vần để xác định thể thơ.
Thể thơ: 7 chữ
Em hãy chỉ ra hai đặc điểm của thể thơ trong bài thơ trên
Dựa vào hình thức của các dòng thơ, cách gieo vần và ngắt nhịp.
- Đặc điểm:
+ Mỗi dòng thơ có 7 chữ
+ Vần: vần cách (vàng - sang, trời - chơi,…)
+ Nhịp: 4/3, 2/2/3
Trong khổ thơ thứ nhất, bức tranh thiên nhiên được hiện lên qua những hình ảnh thơ?
Tìm và liệt kê những hình ảnh thiên nhiên được tác giả sử dụng trong khổ thơ thứ nhất.
Trong khổ thơ thứ nhất, bức tranh thiên nhiên được hiện lên qua những hình ảnh thơ: Làn nắng ửng, khói mơ tan, đôi mái nhà tranh lấm tấm vàng, tà áo biếc, giàn thiên lí.
Tìm hai từ tượng hình trong khổ thơ thứ 3?
Dựa vào đặc điểm của từ tượng hình: những từ gợi tả hình dáng, trạng thái, tư thế của sự vật, con người.
Từ tượng hình: “vắt vẻo”, “hổn hển”
Nêu tác dụng của từ tượng hình vừa tìm được?
Xác định trạng thái được các từ tượng hình gợi tả và phân tích tác dụng đối với hình ảnh, cảm xúc trong đoạn thơ.
Tác dụng: diễn tả sống động trạng thái vận động trong tâm hồn của con người.
Em hiểu như thế nào về nhan đề của bài thơ?
Phân tích ý nghĩa của các từ ngữ trong nhan đề và đặt chúng trong mối quan hệ với nội dung toàn bài.
“Mùa xuân” là danh từ kết hợp với “chín” là tính từ. Qua đó, tác giả gợi ra cảnh sắc mùa xuân đang ở độ tươi đẹp nhất, viên mãn nhất, tràn đầy sức sống nhất. Trạng thái đó đồng nghĩa với việc mùa xuân tươi đẹp đang trôi qua, cái đẹp không thể tồn tại vĩnh hằng, để lại trong nhà thơ nỗi nuối tiếc khôn nguôi.
Cho biết nội dung của đoạn thơ trên?
Khái quát nội dung chính của bài thơ dựa trên hình ảnh thiên nhiên, con người và cảm xúc của nhân vật trữ tình.
Bài thơ là “Mùa xuân chín” nói lên bức tranh thiên nhiên mùa xuân tràn đầy sức sống và hình ảnh con người trong mùa xuân. Qua đó, nhà thơ Hàn Mặc Tử bày tỏ tình yêu thiên nhiên và nỗi nhớ quê hương sâu sắc.
Qua bài thơ, tác giả gửi gắm thông điệp gì? Từ đó, hãy nêu hành động của bản thân em (4 - 6 dòng).
Xác định thông điệp được gợi ra từ nội dung bài thơ, liên hệ với bản thân để nêu những hành động cụ thể.
- Thông điệp: Phải có tình yêu thiên nhiên, quê hương, đất nước.
- Hành động:
+ Chăm chỉ học tập và lao động, phấn đấu thành con ngoan trò giỏi.
+ Kế thừa và tiếp nối những truyền thống quý báu của dân tộc khi trở thành chủ nhân của đất nước.
+ ...
Phần II. Viết
Mẹ thiên nhiên đã mang tặng cho con người rất nhiều những hiện tượng kỳ thú: cầu vồng với màu sắc đẹp lạ, cuốn hút người xem; những cơn mưa bất chợt đến rồi vội vã rời đi; bình minh ló dạng buổi sớm mai hay hoàng hôn tắt nắng,…
Em hãy viết bài văn thuyết minh về một hiện tượng tự nhiên mà em ấn tượng nhất.
Vận dụng kiến thức về văn bản thuyết minh để giới thiệu, giải thích một hiện tượng tự nhiên một cách khách quan, rõ ràng và có hệ thống.
- Mở bài: Giới thiệu được hiện tượng cần thuyết minh.
- Thân bài: Nêu được khái niệm hiện tượng, nguyên nhân xuất hiện, đặc điểm, lợi ích/tác hại đối với con người.
- Kết bài: Cảm nghĩ về hiện tượng
Cầu vồng, một hiện tượng thiên nhiên tuyệt vời, không chỉ dễ dàng bắt gặp mà còn thu hút lòng người bởi vẻ đẹp tinh tế và ý nghĩa sâu sắc mà nó mang lại.
Quang phổ, hay còn được biết đến là cầu vồng, thực chất là sự tán sắc của những tia sáng mặt trời khi chúng ánh xạ qua giọt nước và phản chiếu trở lại. Do đó, cầu vồng thường xuất hiện vào cuối những cơn mưa lớn, khi ánh sáng mặt trời bắt đầu trỗi dậy. Điều đặc biệt là cầu vồng không phải là một vật chất cụ thể, mà chỉ là một hiện tượng ánh sáng, không thể chạm vào hay cảm nhận được. Kích thước thực của cầu vồng lớn và có hình dáng cong theo đường cong của Trái Đất, điều này giải thích vì sao chúng thường hiện diện một phần trong mây hoặc ở xa xa phía trước. Để quan sát toàn bộ cầu vồng, chúng ta cần sự giúp đỡ từ vệ tinh hoặc tàu vũ trụ.
Một điều mà nhiều người thường nhầm lẫn về mặt trời là về màu sắc của nó. Mặc dù người ta thường nói về bảy sắc cầu vồng, nhưng thực tế là chúng chỉ là bảy màu dễ nhìn thấy nhất ở cự li xa. Tia sáng mặt trời thực tế chứa nhiều màu sắc khác nhau mà mắt người không thể nhìn thấy. Khi ánh sáng này xuyên qua giọt nước và tạo ra cầu vồng, chúng sẽ được bẻ cong thành một dải màu liên tục. Điều này chỉ trở nên rõ ràng và đầy đủ khi chúng ta quay lưng với mặt trời với góc nhìn 42 độ. Nếu nhìn từ mặt đất theo cách thông thường, ta chỉ nhìn thấy bảy màu cơ bản và đậm nhất.
Cầu vồng không chỉ là một hiện tượng tự nhiên đẹp mắt, mà còn là nguồn cảm hứng cho nghệ thuật và văn hóa. Nhiều người tin rằng sự xuất hiện của cầu vồng là một dấu hiệu của may mắn và phước lành, vì vậy, chúng ta đều trân trọng nó.
Tổng hợp lại, cầu vồng không chỉ là một hiện tượng thiên nhiên phổ biến và được ưa chuộng, mà còn mang lại sự tích cực cho tinh thần người xem. Điều này làm cho nó trở thành một yếu tố đẹp và tích cực trong tự nhiên, khác biệt hoàn toàn so với các sự kiện như nhật thực hay nguyệt thực, và không gây ra những tác động tiêu cực như sóng thần hay núi lửa phun trào.
TẢI APP ĐỂ XEM OFFLINE
Bạn muốn xem lời giải chi tiết của đề thi?
Truy cập toàn bộ các câu hỏi, xem chi tiết đáp án và lời giải tại Loigiaihay.
