Đề thi giữa kì 1 Ngữ văn 6 THCS Chu Văn An (2025-2026)
FlashcardsHọc Flashcards
Ghi nhớ nhanh các công thức và kiến thức trọng tâm.
Tốc độĐấu trường tốc độ
Làm từng câu hỏi dưới áp lực thời gian.
Phần I. Đọc hiểu
Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi:
CHIẾC LÁ
Chim sâu hỏi chiếc lá:
- Lá ơi! Hãy kể chuyện cuộc đời bạn cho tôi nghe đi!
- Bình thường lắm, chẳng có gì đáng kể đâu.
- Bạn đừng có giấu! Nếu bình thường vậy, sao bông hoa kia lại có vẻ rất biết ơn bạn?
- Thật mà! Cuộc đời tôi rất bình thường. Ngày nhỏ, tôi là một búp non. Tôi lớn dần lên thành một chiếc lá và cứ là chiếc lá như thế cho đến bây giờ.
- Thật như thế sao? Đã có lần nào bạn biến thành hoa, thành quả, thành một ngôi sao, thành vầng mặt trời đem lại niềm vui cho mọi người như trong các câu chuyện cổ tích mà bác gió thường rì rầm kể suốt đêm ngày chưa?
- Chưa. Chưa một lần nào tôi biến thành một thứ gì khác tôi cả. Suốt đời, tôi chỉ là một chiếc lá nhỏ nhoi bình thường.
- Thế thì chán thật! Bông hoa kia đã làm tôi thất vọng. Hoa ơi, bạn chỉ khéo bịa chuyện.
- Tôi không bịa chút nào đâu. Mãi mãi tôi kính trọng những chiếc lá bình thường như thế. Chính nhờ họ mới có chúng tôi - những hoa, những quả, những niềm vui mà bạn vừa nói đến.
(Theo Những truyện hay viết cho thiếu nhi của Trần Hoài Dương, NXB Kim Đồng, năm 2019)
Văn bản trên được viết theo thể loại nào?
Dựa vào đặc điểm thể loại và cách xây dựng nhân vật để xác định thể loại của văn bản.
Văn bản có các nhân vật là loài vật, cây cối được nhân hóa, biết nói chuyện và bộc lộ suy nghĩ, cảm xúc như con người.
Việc tác giả để các nhân vật như: chim sâu, chiếc lá, bông hoa biết nói năng, bộc lộ cảm xúc có tác dụng gì trong văn bản?
Xác định tác dụng của việc nhân hóa các sự vật, loài vật trong văn bản.
Việc để chim sâu, chiếc lá, bông hoa biết nói và bộc lộ cảm xúc giúp câu chuyện trở nên sinh động, hấp dẫn, gần gũi và dễ hiểu hơn.
Văn bản trên sử dụng ngôi kể nào?
Dựa vào người kể chuyện và cách xưng hô trong văn bản để xác định ngôi kể.
Người kể chuyện không trực tiếp tham gia câu chuyện mà đứng bên ngoài kể lại sự việc, vì vậy văn bản được kể theo ngôi thứ ba.
Em hiểu nghĩa của từ “nhỏ nhoi” trong câu “Suốt đời, tôi chỉ là một chiếc lá nhỏ nhoi bình thường.” là gì?
Dựa vào ngữ cảnh để xác định nghĩa của từ “nhỏ nhoi”.
“Nhỏ nhoi” có nghĩa là nhỏ bé, ít ỏi, gợi cảm giác mong manh, bé nhỏ.
Tại sao chim sâu cho rằng “Bông hoa kia đã làm tôi thất vọng”?
Đọc kĩ lời thoại của chim sâu và chiếc lá để tìm nguyên nhân khiến chim sâu thất vọng.
Chim sâu cho rằng chiếc lá phải có điều gì đó đặc biệt, phi thường, nhưng chiếc lá chỉ sống một cuộc đời bình thường nên chim sâu thất vọng.
Từ nào dưới đây không phải là từ ghép?
Phân biệt từ ghép với từ láy dựa vào cấu tạo của từ.
“Rì rầm” có sự lặp lại về âm thanh, thuộc từ láy; các từ còn lại là từ ghép.
Trong văn bản “Chiếc lá”, biện pháp tu từ nào được sử dụng nổi bật nhất?
So sánh
Ẩn dụ
Nhân hoá
Hoán dụ
Dựa vào đặc điểm nổi bật của cách xây dựng hình tượng nhân vật trong văn bản.
Tác giả gọi và miêu tả chiếc lá, bông hoa, chim sâu như con người, cho chúng biết nói, suy nghĩ và bộc lộ cảm xúc. Đây là biện pháp nhân hóa.
Qua câu chuyện, em hiểu vì sao những điều “bình thường” như chiếc lá lại đáng quý trong cuộc sống?
Dựa vào ý nghĩa hình tượng chiếc lá và lời nói của bông hoa để rút ra giá trị của những điều bình thường.
Gợi ý:
+ Những điều “bình thường” như chiếc lá lại đáng quý vì chúng âm thầm cống hiến, góp phần tạo nên những điều tốt đẹp cho cuộc sống mà không cần được ca ngợi hay chú ý. Chiếc lá tuy nhỏ bé, giản dị nhưng chính nhờ nó mà hoa có thể nở, quả có thể chín.
+ Chúng ta phải luôn trân trọng, biết ơn mọi điều trong cuộc sống.
Từ văn bản trên, em rút ra những bài học gì cho bản thân?
Từ nội dung và thông điệp của câu chuyện, rút ra bài học phù hợp với bản thân.
+ Yêu thương, trân trọng những gì nhỏ bé, bình dị mà có ý nghĩa trong cuộc sống.
+ Yêu thiên nhiên, yêu cuộc sống
+ Sống khiêm tốn
+ Không nên coi thường những đóng góp nhỏ bé, thầm lặng của người khác…
Phần II. Viết
Viết bài văn kể về một trải nghiệm đáng nhớ nhất của em (một chuyến về quê, một chuyến đi chơi xa, làm được việc tốt, một lần mắc lỗi,...)
* Mở bài: - Giới thiệu được trải nghiệm đáng nhớ của bản thân.
* Thân bài:
- Thời gian, không gian diễn ra câu chuyện và những nhân vật có liên quan.
- Kể diễn biến các sự việc theo trình tự hợp lí
- Kết hợp với yếu tố miêu tả và biểu cảm trong quá trình kể.
* Kết bài: - Kể kết thúc và nêu ý nghĩa của trải nghiệm đối với bản thân.
Cuối tuần vừa rồi, cả gia đình em đã cùng nhau về quê thăm ông bà ngoại. Đây là chuyến đi vô cùng vui vẻ và ý nghĩa đối với em.
Quê ngoại em là một ngôi làng nhỏ ở miền núi thuộc tỉnh Lạng Sơn. Sau gần bốn tiếng ngồi xe xóc nảy, cả gia đình em cũng về đến cổng làng. Từ xa, em đã nhìn thấy bác cả đứng chờ ở đầu làng. Thấy bố mẹ và em xuống xe, bác vui mừng bắt tay từng người một. Trên đường về nhà bà, ai đi qua cũng dừng lại hỏi thăm và gửi đến gia đình em những nụ cười thật hiền lành. Điều đó giúp em cảm nhận được sự ấm áp của tình làng nghĩa xóm chốn thôn quê.
Về đến nhà bà, em nhận ra ngay hình dáng quen thuộc đang đứng chờ ở trước sân. Thế là, em liền chạy lại, ôm chầm lấy bà ngoại. Khi mọi người đều đã tề tựu đông đủ, thì kéo nhau vào nhà để tiện hàn huyên tâm sự. Ông bà hỏi thăm về đủ thứ chuyện, nào là mọi người có khỏe không, chuyện học tập như thế nào, công việc ra sao… Tất cả thể hiện sự quan tâm, lo lắng của ông bà dành cho con cháu. Tình cảm ấy thật đáng quý biết bao.
Chiều hôm ấy, trong khi bà và mẹ đang chuẩn bị bữa tối, thì ông dẫn em đi dạo vòng quanh xóm. Ông dẫn em ra hồ sen ở sau làng, có gió mát lồng lộng và những bông sen nở rộ. Ông dẫn em đến ngắm ruộng lúa xanh tốt, cạnh đó còn có cả bãi mía nữa. Ông thoăn thoắt chặt vài cây mía rồi cùng em kéo về để tráng miệng sau bữa tối
Trên đường về, trời đã dần tối. Nhìn ngắm những dãy núi xa xa lẫn sau màn mây khói tía; nhìn từng đàn chim đang vội bay về tổ, em thấy lòng mình bình yên lạ kì. Lúc ấy, em mới thấu hiểu thật sự ý nghĩa của quê hương. Đó là nơi để con người ta được trở về, được nghỉ ngơi, được là chính mình.
Tối hôm đó, em được ngủ cùng với bà ngoại. bà kể cho em nghe những câu chuyện cổ tích từ ngày xửa ngày xưa. Những câu chuyện đó em đều đã nghe hết rồi. Thế nhưng có lẽ chính ánh trăng thanh, làn gió mát rượi, tiếng ve kêu, tiếng lá xào xạc, cùng giọng kể hiền từ của bà đã khiến câu chuyện trở nên hấp dẫn hơn, và làm em dễ chìm vào giấc ngủ hơn.
Ngày hôm sau, sau khi ăn cơm trưa thì cả nhà em vội lên xe để trở về Hà Nội. Trên xe mang theo những món quà như trứng gà, rau xanh, ổi, mít… Tất cả là do ông bà ngoại, cùng bà con láng giềng đem sang cho. Tuy không quá đắt đỏ hay quý hiếm, nhưng chúng vẫn có giá trị vô cùng to lớn, bởi được mạ lên lớp vàng của tình người. Trên đường rời xa quê ngoại, lòng em cảm thấy tiếc nuối vô cùng. Em mong sao thời gian trôi nhanh, để lại lần nữa được về quê thăm ông bà.





