Đề thi học kì 1 Ngữ văn 6 PGD&ĐT Ninh Bình (2024-2025)
Phần I. Đọc hiểu
Đọc văn bản:
Đom Đóm và Giọt Sương
Tối hôm đó không có trăng nhưng bầu trời đầy sao sáng. Đom Đóm bay từ bụi tre ngà ra ruộng lúa. Cây đèn của Đom Đóm cứ chớp lên trong đêm, trông đẹp như ngôi Sao Hôm đang nhấp nháy. Đom Đóm sà xuống chân ruộng bắt mấy con Rầy Nâu hại lúa để ăn lót dạ. Sau đó, cậu ta bay lên một gò cao, đậu lên một bông cỏ may, vừa hóng gió thu về đêm, vừa làm cho cây đèn của mình sáng thêm. Bỗng Đom Đóm nhìn sang bên cạnh và thấy cô bạn Giọt Sương đang đung đưa trên lá cỏ. Đom Đóm thầm nghĩ: “Ôi! Bạn Giọt Sương thật là xinh đẹp!”. Rồi Đom Đóm cất cánh bay quanh Giọt Sương. Lạ thật! Càng đến gần, Đom Đóm lại càng thấy Giọt Sương đẹp hơn. Đom Đóm cất tiếng:
- Chào bạn Giọt Sương, trông bạn lung linh tỏa sáng như một viên ngọc vậy!
Giọt Sương dịu dàng nói:
- Bạn Đom Đóm ơi! Mình sáng đẹp thế này là vì mình phản chiếu ánh sáng từ các ngôi sao trên bầu trời, có khi còn mờ hơn ánh sáng cái đèn của bạn. Mình nghĩ bạn mới là người đẹp nhất, sáng nhất vì bạn sáng lên được từ chính bản thân mình. Bạn thật đáng tự hào!
Đom Đóm nói:
- Bạn Giọt Sương khiêm tốn quá! Nhưng mình xin cảm ơn bạn về những lời tốt đẹp dành cho mình. Thôi, chào bạn! Mình đi bắt bọn bọn Rầy Nâu hại lúa đây!
Đom Đóm bay đi, Giọt Sương nói với theo, giọng đầy khích lệ:
- Xin chúc bạn làm tròn nhiệm vụ của mình để đồng ruộng thêm tươi tốt nhé!
(Trích tập truyện: “Chú chim lạc mẹ”, Nguyễn Phi Hùng, Nhà Xuất bản Giáo dục, 2005, tr.35,36)
Câu chuyện trên được kể theo ngôi thứ mấy?
Dựa vào người kể chuyện và cách người kể gọi tên các nhân vật để xác định ngôi kể.
Câu chuyện trên được kể theo ngôi thứ ba
Nhân vật trong câu chuyện trên có đặc điểm gì?
Dựa vào lời nói, hành động, suy nghĩ của các nhân vật để nhận xét đặc điểm của nhân vật.
Nhân vật trong câu chuyện trên có đặc điểm là loài vật, sự vật được nhân hóa như con người.
Em hiểu nghĩa của từ “khiêm tốn” trong câu “Bạn Giọt Sương khiêm tốn quá!” là gì?
Dựa vào ngữ cảnh câu chuyện và lời nói của Giọt Sương để suy đoán nghĩa của từ “khiêm tốn”.
Nghĩa của từ “khiêm tốn” là: Có ý thức và thái độ đúng mức trong việc đánh giá bản thân, không tự đề cao, không kiêu căng, tự phụ.
Từ câu chuyện Đom Đóm và Giọt Sương, em hãy rút ra một bài học có ý nghĩa nhất đối với bản thân.
Từ lời nói, hành động và cách ứng xử của các nhân vật, rút ra một bài học có ý nghĩa nhất với bản thân.
+ Có thái độ khiêm tốn (không kiêu ngạo) chan hòa, thân thiện với bạn bè và mọi người xung quanh.
+ Biết khẳng định được vẻ đẹp, giá trị của riêng mình đồng thời biết trân trọng vẻ đẹp, giá trị riêng của người khác.
Phần II. Viết
Em hãy viết bài văn miêu tả một cảnh sinh hoạt trong cuộc sống để lại cho em ấn tượng sâu sắc.
Xác định một cảnh sinh hoạt cụ thể đã để lại ấn tượng sâu sắc; lựa chọn những chi tiết tiêu biểu để miêu tả không gian, thời gian, con người, hoạt động và không khí của cảnh sinh hoạt.
* Mở bài: Giới thiệu cảnh sinh hoạt.
* Thân bài:
Học sinh có thể miêu tả cảnh sinh hoạt theo các trình tự khác nhau nhưng phải hợp lí, lôi cuốn, hấp dẫn với người đọc, người nghe, đảm bảo được các ý cơ bản sau:
- Tả bao quát khung cảnh và ấn tượng chung về cảnh sinh hoạt.
- Tả cụ thể hoạt động của những người tham gia cảnh sinh hoạt theo một trình tự hợp lí.
- Thể hiện cảm xúc, sự đánh giá khi quan sát, chứng kiến hoặc tham gia cảnh sinh hoạt.
* Kết bài: Nêu suy nghĩ, đánh giá của người viết.





