Đề kiểm tra khảo sát đầu năm môn Ngữ Văn 8 trường THCS Nguyễn Tri Phương - Ba Đình (2024 -2025)

Dựa vào số tiếng trong các dòng thơ, cách ngắt nhịp, gieo vần và sự ổn định hay linh hoạt về số tiếng để xác định thể thơ.

Thơ tự do (chấp nhận cả đáp án: thơ 8 chữ)

Đọc kĩ văn bản, tìm những câu thơ trực tiếp miêu tả đặc điểm của tiếng Việt; từ đó khái quát vẻ đẹp được thể hiện.

2 câu thơ nói về đặc điểm của tiếng Việt (“Tiếng tha thiết, nói thường nghe như hát; Dấu huyền trầm, dấu ngã chênh vênh; Dấu hỏi dựng suốt ngàn đời lửa cháy…)

­- Vẻ đẹp của tiếng Việt:

+ Thứ tiếng giàu chất nhạc

+ Khả năng diễn đạt rất tinh tế, phong phú

Dựa vào những từ ngữ, hình ảnh và cách tác giả ca ngợi tiếng Việt để xác định tình cảm được thể hiện.

Tác giả có tình cảm trân trọng, yêu quý, gắn bó và tự hào đối với ngôn ngữ dân tộc

Xác định một biện pháp tu từ nổi bật; chỉ ra từ ngữ thể hiện biện pháp đó và phân tích tác dụng về nội dung, nghệ thuật.

- Phép liệt kê/ so sánh (chỉ rõ từ ngữ thể hiện biện pháp)

- Tác dụng:

+ Phép liệt kê: diễn tả đầy đủ, cụ thể, chi tiết những sắc điệu khác nhau của các thanh âm tiếng Việt, giá trị biểu đạt của từ ngữ/ Phép so sánh: diễn đạt một cách giàu hình ảnh những đặc điểm nổi bật, giá trị biểu cảm riêng có của tiếng Việt…

+ Góp phần thể hiện, bộc lộ tình cảm yêu mến, trân trọng, tự hào của tác giả

+ Cách diễn đạt ấn tượng, sinh động…

Xác định vấn đề cần bàn luận là trách nhiệm của thế hệ trẻ trong việc giữ gìn sự trong sáng, giàu đẹp của tiếng Việt; sau đó đề xuất những việc làm cụ thể.

Có ý thức sử dụng tiếng Việt đúng chuẩn mực (không văng tục, chửi bậy,…), không lai tạp tiếng Việt với các ngôn ngữ khác, đưa lời khuyên/lên án những hành động sử dụng tiếng Việt không đúng mực, luôn giữ niềm trân trọng và tự hào về tiếng mẹ đẻ…