Đề tham khảo ĐGTX học kì 1 Văn 8 - Đề số 5
Đọc ngữ liệu sau và trả lời các câu hỏi:
QUÊ HƯƠNG
| “Quê hương là chùm khế ngọtCho con trèo hái mỗi ngàyQuê hương là đường đi họcCon về rợp bướm vàng bay. Quê hương là con diều biếcTuổi thơ con thả trên đồngQuê hương là con đò nhỏÊm đềm khua nước ven sông.Quê hương là cầu tre nhỏMẹ về nón lá nghiêng cheLà hương hoa đồng cỏ nộiBay trong giấc ngủ đêm hè. |
Quê hương là vòng tay ấmCon nằm ngủ giữa mưa đêmQuê hương là đêm trăng tỏHoa cau rụng trắng ngoài thềm.Quê hương là vàng hoa bíLà hồng tím giậu mồng tơiLà đỏ đôi bờ dâm bụtMàu hoa sen trắng tinh khôi.Quê hương mỗi người chỉ mộtNhư là chỉ một mẹ thôiQuê hương nếu ai không nhớSẽ không lớn nổi thành người.” (Đỗ Trung Quân) |
Xác định thể thơ của ngữ liệu trên.
Đọc bài thơ, dựa vào số tiếng trong mỗi dòng thơ và đặc điểm trình bày để xác định thể thơ.
Thể thơ 6 chữ
Nhân vật trữ tình trong bài thơ là ai?
Đọc toàn bài, xác định chủ thể đang bộc lộ cảm xúc, suy nghĩ về quê hương để tìm nhân vật trữ tình.
Nhân vật trữ tình: người con (tác giả)
Quê hương của tác giả được gợi lên từ những hình ảnh nào?
Đọc kĩ bài thơ, tìm các hình ảnh, sự vật gắn bó với tuổi thơ và cuộc sống được tác giả dùng để gợi tả quê hương.
Hình ảnh: “chùm khế, đường, bướm vàng”
Tìm và nêu tác dụng của một biện pháp tu từ trong khổ thơ thứ nhất.
Xác định biện pháp tu từ được sử dụng trong khổ thơ thứ nhất; phân tích tác dụng của biện pháp đó trong việc làm nổi bật hình ảnh quê hương và tình cảm của tác giả.
- BPTT điệp ngữ: “Quê hương là…”
- Tác dụng:
+ Nhấn mạnh những hình ảnh bình dị, thân thương gắn với quê hương.
+ Gợi lên những kỉ niệm tuổi thơ tươi đẹp, qua đó thể hiện tình yêu tha thiết của tác giả đối với quê hương.
Nhân vật trữ tình đã bày tỏ tình cảm với quê hương bằng những hình ảnh nào? Qua đó, tác giả muốn gửi gắm tình cảm gì với quê hương?
Dựa vào các hình ảnh tiêu biểu xuyên suốt bài thơ để làm rõ cách nhân vật trữ tình bày tỏ tình yêu quê hương; từ đó khái quát tình cảm, thông điệp mà tác giả muốn gửi gắm.
- Nhân vật trữ tình bày tỏ tình yêu quê hương qua những hình ảnh bình dị, gần gũi như: “chùm khế ngọt, con diều biếc, con đò nhỏ, cầu tre, vòng tay mẹ, đêm trăng, các loài hoa của làng quê...”
- Qua đó, tác giả muốn gửi gắm tình cảm yêu thương, gắn bó sâu sắc, biết ơn với quê hương. Qua đó cho ta thấy quê hương là nơi lưu giữ kỷ niệm tuổi thơ, là nguồn cội nuôi dưỡng tâm hồn và nhân cách mỗi con người.
Hai câu thơ cuối khổ 6, nhà thơ Đỗ Trung Quân nhắn nhủ:
“Quê hương nếu ai không nhớ
Sẽ không lớn nổi thành người.”
Từ lời nhắn nhủ ấy, bản thân em sẽ làm gì để thể hiện tình yêu với quê hương của mình?
Liên hệ với bản thân; nêu những việc làm cụ thể, thiết thực để thể hiện tình yêu và trách nhiệm đối với quê hương, đồng thời lí giải ngắn gọn ý nghĩa của những việc làm đó.
Từ lời nhắn nhủ “Quê hương nếu ai không nhớ / Sẽ không lớn nổi thành người”, bản thân em sẽ:
- Ghi nhớ, trân trọng cội nguồn quê hương.
- Cố gắng học tập, rèn luyện tốt để mai sau góp phần xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp.
- Giữ gìn và phát huy truyền thống, nét đẹp văn hóa quê hương.
- Tuyên truyền, giới thiệu về quê hương cho mọi người biết và yêu mến.





