Đề thi tham khảo học kì 2 Văn 11 - Đề số 5

Lớp 11

90 phút

6 câu hỏi

FlashcardsHọc Flashcards

Ghi nhớ nhanh các công thức và kiến thức trọng tâm.

I. ĐỌC HIỂU

“XÉ TÚI MÙ” - MỘT TRÀO LƯU GÓP PHẦN HỦY HOẠI MÔI TRƯỜNG

Trào lưu “Xé túi mù” đang thu hút hàng triệu người dùng trên mạng xã hội Việt Nam. Sự hấp dẫn của việc khám phá bất ngờ khiến nhiều người bị cuốn vào cơn sốt mua sắm này. Tuy nhiên, đằng sau niềm vui ngắn ngủi là những hệ lụy không nhỏ đến môi trường và xã hội. Liệu đây là món hời hay một gánh nặng tiềm ẩn mà chúng ta cần suy ngẫm?

1. Cơn sốt chốc lát - ô nhiễm nặng nề

Mỗi túi mù thường được đóng gói bao bì nhựa nylon, khiến việc tái chế trở nên khó khăn. Trào lưu này đã góp phần làm gia tăng lượng rác thải nhựa khó tái chế. Theo số liệu của Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế (OECD), chỉ khoảng 9% rác thải nhựa toàn cầu được tái chế, trong khi tại Việt Nam, tỷ lệ này thấp hơn nhiều do hạn chế về công nghệ và quy trình xử lý rác. Điều này có nghĩa là hầu hết các bao bì nhựa từ túi mù sau khi sử dụng sẽ trở thành rác thải vĩnh viễn, gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng.

Mỗi lần xé một túi mù, người tiêu dùng tạo ra thêm một lượng lớn rác thải từ bao bì nhựa, không kể đến các vật liệu dùng để tạo ra sản phẩm bên trong. Điều này dẫn đến sự lãng phí tài nguyên và gia tăng khối lượng rác thải khó phân hủy ra môi trường.

Mỗi sản phẩm túi mù có giá giao động từ 3 nghìn - 20 nghìn VNĐ. Theo báo cáo của nền tảng thống kê thương mại điện tử Metric Việt Nam, từ đầu tháng 7 đến hết tháng 9, tổng doanh thu của 539 cửa hàng kinh doanh sản phẩm túi mù, túi may mắn trên 5 sàn thương mại điện tử lớn (Shopee, Lazada,Tiki, Sendo, TikTok Shop) đạt 4,6 tỷ đồng. Một túi đựng cho trò chơi này phổ biến nặng khoảng 1g, chưa tính những nguồn bán khác, với doanh thu 4,6 tỷ đồng trên không cần làm phép tính, người đọc cũng có thể áng chừng được lượng túi nylon từ túi mù được thải ra môi trường trong 3 tháng.

2. Niềm vui chốc lát, hệ lụy lâu dài

Việc xé túi mù không chỉ là một hoạt động giải trí mà còn giống như một hình thức “cá cược” khi người tiêu dùng chi tiền để có được sản phẩm bất ngờ. Tâm lý “săn may mắn” này dễ khiến người mua sa vào vòng xoáy chi tiêu không kiểm soát, thậm chí là nghiện mua sắm. Nhiều người trẻ và thanh thiếu niên là đối tượng dễ bị ảnh hưởng nhất bởi trào lưu này, có thể rơi vào tình trạng tài chính khó khăn vì chi tiền quá nhiều cho những gói túi mù.

Xé túi mù không chỉ làm tăng lượng bao bì thải ra môi trường mà còn khuyến khích lối sống tiêu dùng nhanh, thiếu cân nhắc. Nhiều sản phẩm bên trong túi mù là các món đồ nhỏ, không thực sự cần thiết, dễ hỏng hoặc bị bỏ quên sau khi mua. Điều này dẫn đến sự lãng phí tài nguyên, khi người tiêu dùng không giữ lại hoặc không sử dụng sản phẩm trong thời gian dài.

Trào lưu “xé túi mù” mang lại những trải nghiệm thú vị và những niềm vui ngắn ngủi, nhưng những hệ lụy về môi trường và xã hội là điều không thể xem nhẹ. Chúng ta không thể phủ nhận theo góc nhìn kinh tế, đây là một hình thức kinh doanh mang lại lợi nhuận cao.

(Theo https://congan.hanam.gov.vn/index.php/vi/news/thong-bao/xe-tui-mu-mot-trao-luu-gop-phan-huy-hoai-moi-truong)

Câu 1:

Đề tài của văn bản trên là gì?

Câu 2:

Xác định mục đích và quan điểm của người viết thể hiện trong văn bản trên. Bạn có đồng tình với quan điểm đó hay không? Vì sao?

Câu 3:

Văn bản trên có sử dụng phương tiện phi ngôn ngữ nào? Theo bạn, việc sử dụng kết hợp phương tiện giao tiếp ngôn ngữ và phi ngôn ngữ trong văn bản trên có tác dụng gì?

Câu 4:

Nhan đề, sapô, đề mục có tác dụng như thế nào trong việc thể hiện thông tin chính của văn bản trên?

Câu 5:

Bạn có đồng tình với quan điểm sau của tác giả Trào lưu “xé túi mù” mang lại những trải nghiệm thú vị và những niềm vui ngắn ngủi, nhưng những hệ lụy về môi trường và xã hội là điều không thể xem nhẹ.? Hãy lí giải và cho biết quan điểm đó có ý nghĩa gì trong cuộc sống hiện nay?

II. VIẾT

Câu 6:

Viết một bài văn nghị luận (khoảng 500 chữ) phân tích, đánh giá chủ đề và một số nét đặc sắc nghệ thuật của bài thơ Miền quê của tác giả Đức Trung.

Miền Quê

Thơ: Đức Trung

Tôi thầm nhớ một miền quê

Ước mơ thăm lại trở về tuổi thơ

Đồng xanh bay lả cánh cò

Hương sen tỏa ngát mộng mơ những chiều

Vi vu gió thổi sáo diều

Bóng ai như bóng mẹ yêu đang chờ?

Dòng sông, bến nước, con đò

Có người lữ khách bên bờ dừng chân

Xa xa vẳng tiếng chuông ngân

Bờ tre cuối xóm trong ngần tiếng chim

Tuổi thơ thích chạy trốn tìm

Cây đa giếng nước còn in trăng thề

Xa rồi nhớ mãi miền quê

Trong tim luôn nhắc trở về ngày xưa…

Phương pháp giải:

Vận dụng kĩ năng viết bài văn nghị luận văn học, kết hợp các thao tác phân tích, chứng minh và đánh giá để làm rõ:

- Chủ đề: Tình yêu quê hương, nỗi nhớ tuổi thơ và khát vọng trở về với những giá trị bình dị, thân thương của quê nhà.

- Đặc sắc nghệ thuật: Thể thơ lục bát, ngôn ngữ giản dị, hình ảnh gần gũi, biện pháp tu từ, cách sử dụng âm thanh và hình ảnh giàu sức gợi, giọng thơ nhẹ nhàng, tha thiết.

Lời giải chi tiết:

1. Mở bài

- Giới thiệu bài thơ Miền quê của Đức Trung, khái quát nội dung chính là nỗi nhớ quê hương gắn liền với những kỉ niệm tuổi thơ và những nét nghệ thuật giàu sức gợi.

2. Thân bài

a. Phân tích chủ đề:

Luận điểm 1. Bài thơ thể hiện nỗi nhớ quê hương da diết và khát vọng trở về với tuổi thơ.

- Ngay từ những câu thơ mở đầu, nhân vật trữ tình đã bộc lộ nỗi nhớ quê hương:

+ “Tôi thầm nhớ một miền quê”

+ “Ước mơ thăm lại trở về tuổi thơ”

- Từ “thầm nhớ” diễn tả nỗi nhớ âm thầm, sâu lắng, chất chứa trong lòng người xa quê.

- Ước mơ được trở về không chỉ là mong muốn đặt chân lại miền quê cũ mà còn là khát vọng tìm về những tháng ngày tuổi thơ hồn nhiên, trong trẻo.

=> Qua đó, tác giả thể hiện tình yêu quê hương chân thành, sâu nặng và sự trân trọng những kí ức đã gắn bó với cuộc đời mỗi người.

Luận điểm 2. Bài thơ tái hiện bức tranh làng quê Việt Nam bình dị, thơ mộng và giàu sức sống.

- Vẻ đẹp của thiên nhiên đồng quê:

+ “Đồng xanh bay lả cánh cò”: Gợi không gian đồng ruộng rộng mở, thanh bình, đậm nét làng quê Việt Nam.

+ “Hương sen tỏa ngát mộng mơ những chiều”: Gợi hương thơm dịu dàng, không gian thơ mộng và cảm giác yên ả.

+ “Vi vu gió thổi sáo diều”: Gợi âm thanh trong trẻo, khung cảnh tuổi thơ gắn với những trò chơi dân dã.

- Vẻ đẹp của không gian làng quê truyền thống:

+ “Dòng sông, bến nước, con đò”: Những hình ảnh quen thuộc gợi nhịp sống bình dị, gắn bó với đời sống người dân.

+ “Bờ tre cuối xóm trong ngần tiếng chim”: Gợi khung cảnh thanh bình, gần gũi, giàu chất thơ.

+ “Cây đa giếng nước”: Gợi những biểu tượng quen thuộc của làng quê Việt Nam, gắn với kí ức cộng đồng và truyền thống.

=> Các hình ảnh được lựa chọn gần gũi, giàu sức gợi, kết hợp hài hòa giữa màu sắc, hương thơm và âm thanh, giúp bức tranh quê hiện lên sinh động, êm đềm và thân thuộc.

Luận điểm 3. Bài thơ thể hiện tình cảm gia đình và sự gắn bó sâu sắc với những kỉ niệm tuổi thơ.

- Hình ảnh “Bóng ai như bóng mẹ yêu đang chờ?” gợi dáng mẹ thân thương, luôn chờ đợi và chở che con.

- Câu hỏi tu từ thể hiện nỗi nhớ, niềm mong ngóng và tình cảm yêu thương dành cho mẹ.

- Kỉ niệm tuổi thơ hiện lên qua câu thơ: “Tuổi thơ thích chạy trốn tìm”

- Trò chơi dân dã gợi những tháng ngày hồn nhiên, vô tư, gắn bó với bạn bè và cảnh vật quê nhà.

- Hình ảnh “Cây đa giếng nước còn in trăng thề” tiếp tục khơi gợi những kí ức sâu đậm, thân thuộc.

- Qua đó, tác giả cho thấy quê hương không chỉ là không gian địa lí mà còn là nơi lưu giữ tình thân, kỉ niệm và những giá trị tinh thần quý báu.

Luận điểm 4. Khẳng định tình yêu quê hương bền vững trong tâm hồn con người.

- Hai câu thơ cuối:

“Xa rồi nhớ mãi miền quê

Trong tim luôn nhắc trở về ngày xưa…”

- Từ “nhớ mãi” nhấn mạnh nỗi nhớ sâu sắc, lâu bền, không phai nhạt theo thời gian.

- Hình ảnh “trong tim” cho thấy quê hương đã trở thành một phần trong đời sống tinh thần của nhân vật trữ tình.

- “Trở về ngày xưa” thể hiện khát vọng tìm lại những kỉ niệm đẹp, những giá trị bình dị đã nuôi dưỡng tâm hồn.

- Đánh giá chủ đề: Bài thơ ca ngợi vẻ đẹp bình dị của quê hương, đồng thời khẳng định ý nghĩa của cội nguồn, gia đình và tuổi thơ đối với mỗi con người. Tác phẩm nhắc nhở chúng ta biết yêu thương, trân trọng nơi mình sinh ra và lớn lên.

b. Đặc sắc nghệ thuật:

- Thể thơ lục bát tạo âm hưởng mềm mại, gần gũi với ca dao, dân ca.

- Ngôn ngữ giản dị, giàu sức gợi.

- Hình ảnh thơ thân thuộc, mang đậm dấu ấn làng quê Việt Nam.

- Biện pháp so sánh, câu hỏi tu từ và từ ngữ gợi âm thanh giúp bức tranh quê thêm sinh động.

- Giọng thơ trữ tình, sâu lắng, thể hiện cảm xúc nhớ thương chân thành.

3. Kết bài

- Khẳng định giá trị nội dung và nghệ thuật của bài thơ Miền quê.